DOW J 24 580,91 Hang Seng 24 266,06
FTSE 100 6 045,69 РТС 1 215,69
KASE 2 324,92 Brent 36,55
Ата-анасын Павлодарға көшіріп әкелген серпіндіктерге үй беріледі

Ата-анасын Павлодарға көшіріп әкелген серпіндіктерге үй беріледі

Астанадан Екібастұзға «Нұрлы Ертіс» бағдарламасы бойынша қоныс аударған отбасылардың екеуі елордаға қайта оралды. 

14 Қараша 2019 18:26 2271

Ата-анасын Павлодарға көшіріп әкелген серпіндіктерге үй беріледі

Автор:

Фархат Әміренов

Бұл туралы Орталық коммуникациялар қызметіндегі брифингке қатысқан Павлодар облысының әкімі Болат Бақауов мәлімдеді.

«Бір отбасы бала денсаулығына байланысты астанаға қайта оралды. Яғни, Елордада ол балаға көрсетілетін медициналық қызметтердің мүмкіндігі жоғары екен. Екінші отбасының отағасы жалақысы жоғары жұмысқа орналасқандықтан, Екібастұзда тұру туралы ойынан айнып қалды. Әзірше, осы екі отбасы ғана. Қалғандары сіңісіп кетті», – деді Болат Бақауов.

Әкімнің сөзінше, Павлодар облысына қоныс аударға ниетті адамдар көп. Алайда олардың бәрін баспанамен қамту мүмкін емес.

«Көшіп келгісі келетіндердің дені көпбалалы отбасылар. Ал бізде негізінен бір бөлмелі пәтерлер ғана қалды. Екібастұзға қоныс аударғандардың 97 пайызы Нұр-Сұлтан қаласынан көшіп келді. Олардың барлығы дерлік жұмыспен қамтылды. Көшіп келгендердің басым бөлігі – оңтүстіктің тұрғындары. Кезінде астанаға жұмыс істеу үшін келгендер ғой. Сонау оңтүстіктен көшіп келгенде, астанадан 300 шақырым жерде тұрған Екібастұзға қоныс аудару аса қиындық тудыра қоймайды деп ойлаймын. Бұл жерде де жаңа өмір бастауға болады», – деді Болат Бақауов.

Аймақ басшысының айтуынша, Екібастұзға өндіріске қажетті мамандар керек. Сондай-ақ дәрігерлер, мұғалімдер, экономистер қажет.

«Жуырда Екібастұздағы «Қайнар» орталығында болдым. «Нұрлы Ертіс» жобасы бойынша көшіп келген отбасылардың балалары осы орталықтағы түрлі үйірмелерге қатысып жүр екен. Ата-аналар дән риза. Олар астанада балаларын мұндай орталықтарға апаруға мүмкіндік болмағанын айтты», – деді Павлодар облысының әкімі.

Әкімнің сөзінше, «Нұрлы Ертіс» жобасының Екібастұзға ғана байланып қалған түгі жоқ. Егер ауылға барып, кәсіпкерлікпен айналысамын деген адамдар болса, оларға да жағдай жасалатынын айтты.

«Бизнеспен айналысқысы келетін оңтүстіктің тұрғындарын Павлодар облысына шақырамын. Оларға барынша қолдау көрсетілетін болады. Жалпы, Павлодар бизнес жүргізуге қолайлы аймақ. Біріншіден, тоғыз жолдың торабында орналасқан. Екіншіден, Ресейдің ірі өңірлерімен шектесіп жатыр. Демек, өнімді өткізуге арналған нарық өте үлкен», – деді Болат Бақауов.

Әкім «Серпін» бағдарламасымен Павлодар облысында білім алып жатқан оңтүстіктің балаларын «Нұрлы Ертіс» жобасымен қызықтырып отырғанын атап өтті.

«Серпіндіктермен бірнеше рет кездестім. Өкінішке қарай, олардың 70 пайызға жуығы Павлодарда қалмайды. Біріншіден, Павлодардың суығына үйрене алмағандықтарын айтады. Екіншіден, баспана мәселесі өзекті болып тұр. Әйтпесе, «пәтер берсеңіз қаламыз» деп отырған жастар көп. Алайда оның бәріне пәтер беретін мүмкіндік жоқ. Десе де, егер олар ата-аналарын Павлодар облысына көшіріп әкелсе, «Нұрлы Ертіс» жобасы аясында баспана мәселесін шешіп беруге дайынбыз. Оларды осылай қызықтырып отырмыз. Сонымен қатар, Павлодар облысында жұмыс істеуге қалған жастарды бір жыл бойы тегін жатақханамен қамтамасыз етеміз. Меніңше, бір жыл алаңсыз жұмыс істесе, осы аралықта олардың өздері-ақ пәтер алудың мүмкіндіктерін қарастыратын секілді», – деді Болат Бақауов.

Еске сала кетейік, «Нұрлы Ертіс» пилоттық жобасы 2019 жылдың қаңтарынан бастап жүзеге асырылып келеді. Республика бойынша алғаш рет Екібастұз қаласында қолға алынды. Жобаның мақсаты – халық тығыз орналасқан оңтүстік өңірлердің, Нұр-Сұлтан қаласының еңбекке жарамды адамдарын Павлодар облысына көшіріп әкелу. Сондай-ақ елдегі аз қамтамасыз етілген отбасылардың, көпбалалы отбасылардың баспанамен, тұрақты жұмыспен қамтылуына жәрдемдесу.

Жоба қатысушылары үшін Екібастұз қаласынан 318 пәтерлік бес қабатты 4 үй салынды. Екі үйдің құрылысын «Тұрғын үй құрылыс жинақ банкі» қаржыландырса, қалған екі үйге «7-20-25» бағдарламасы бойынша қаржы бөлінді.

2019 жылдың мамырынан бері «Нұрлы Ертіс» жобасы аясында Екібастұзға 235 отбасы немесе 1303 адам көшіп келді. Оның 441-і еңбекке жарамды адамдар. 862-сі – балалар. Оның ішінде 382 бала балабақша жасында, 459-ы – мектеп жасында, 21-і – студент. Көшіп келген соң 6 бала дүниеге келді. Тағы 8 ана мерзімін күтіп отыр.

Облыстық әкімдіктің мәліметінше, еңбекке жарамды 441 адамның 272-сі тұрақты жұмыс орнымен қамтылған. 153-і бала күтіміне байланысты демалыста отыр. Біреуі – ІІ топтағы мүгедек. Еңбекке жарамды үш адам мүгедек балаларын күтіп үйде отыр. Үшеуі әскер қатарына шақырылды. 9 адам қысқа мерзімді кәсіби даярлық курстарына жіберілді. 4 адам кәсіпкерлік негіздерін меңгеруде, 13 адамға жұмысқа орналасуға жолдама берілген.  

Фархат Әміренов

inbusiness.kz-ті қараңыз, оқыңыз :

Бір ауладан үш чемпион

Екібастұздағы 9-шағын ауданның бір ғана ауласынан үш чемпион шыққан. Олар – кикбоксшы Нұрсұлтан Хасанов, джиу-джитсу шебері Диас Еренғайыпов және кәсіпқой боксшы Мұса Тұрсынғалиев. 

30 Сәуір 2020 11:55 1352

Бір ауладан үш чемпион

Бізге мұндай қызықты деректі Екібастұз қаласының тұрғыны Жомарт Матенов хабарлады. Оның айтуынша, бір ауладан жастары шамалас үш чемпионның шығуы сирек кездесетін жағдай.

«Бүгінде үшеуі де спортсүйер қауымға танымал. Олардың бір аулада ержетіп, әлемдік спорттың шыңын бағындыруы – мақтанарлық және жастарға үлгі боларлық жағдай», – дейді Жомарт Матенов.

Белгілі болғандай, Мұса Тұрсынғалиев академик Марданов көшесіндегі 23-үйде, Диас Еренғайыпов Сәтбаев көшесіндегі 48-үйде, ал Нұрсұлтан Хасанов Естай Беркімбаев көшесіндегі 104/2 үйде тұрған.

Спорттағы қадамдарын Екібастұзда бастаған спортшылардан қазір туған қаласында тұрып жатқаны Диас қана. Ол осы шаһардан «Yerengaipov Team» деген жеке клубын ашып, жергілікті жастарды жекпе-жек өнеріне баулуда. Нұрсұлтан Хасанов бүгінде Павлодар қаласының тұрғыны. Ішкі істер органдарында қызмет атқарады. Ал Мұса спорттық мансабына байланысты мұхит асып, АҚШ-ты мекен етуде.

Қызық үшін Екібастұздың электронды картасына үңіліп, спортшылар тұрған үйлердің орналасуына назар аудардық. Шынымен де, үш үй үш түрлі көшемен аталса да, бір-біріне жақын орналасқан екен.

Ал енді спортшылардың жетістіктеріне аз-кем тоқталып өтейік. Үш спортшының ішінде жас жағынан үлкені – Нұрсұлтан Хасанов. Ол 1991 жылдың 7 мамырында дүниеге келген. Қазақстанның Еңбек сіңірген жаттықтырушысы Сабыржан Жақыповтың шәкірті.

Нұрсұлтан Азияның екі дүркін чемпионы. 2012 және 2015 жылдары Сары құрлықтың теңдесіз спортшысы болды. Ал 2017 жылы Венгрия астанасы Будапеште өткен Әлем біріншілігінде чемпион атанып, ел мерейін өсірді. Былтыр Ресейдің Анапа қаласында ұйымдастырылған Әлем Кубогында топ жарып, қоржынын кезекті қомақты жүлдемен толықтырды. Бір сөзбен айтсақ, Нұрсұлтан Хасанов дәл қазіргі уақытта Павлодар өңірінің маңдайалды спортшыларының көшін бастап тұр.

Жекпе-жек өнерінің жанкүйерлеріне Диас Еренғайыповтың есімі жақсы таныс. Ол 1995 жылы туған. Аралас жекпе-жектен ел намысын қорғап жүр. Осы күнге дейін кәсіпқой рингте 11 кездесу өткізіп, соның сегізінде жеңіске жеткен. Қайсыбір жарыста Шешенстан президенті Рамзан Қадыровтың өзін өнерімен тәнті еткені бар. Сол кезде біздің спортшыға риза болған Қадыров тік тұрып құрмет көрсетіп, қолын қысқан-ды.

Диас Еренғайыповтың 2017 жылы джиу-джитсудан Италияда өткен әлем біріншілігінде чемпион болғанын бөле-жара атап өтуге тиіспіз. Сондай-ақ ол жекпе-жек пен джиу-джитсудан бөлек, қоян-қолтық ұрыс, панкратион, грэпплинг секілді спорт түрлерін де жақсы меңгерген. Жоғары атап өткеніміздей, қазір спорттық мансабын жалғастыра жүріп, жеке клубын ашып шәкірт тәрбиелеуде.

Бүгінде Мұса Тұрсынғалиевті де білмейтін адам кемде-кем. Кәсіпқой бокста қарсылас шыдатпай жүрген шаршы алаң шебері 1994 жылы туған. Жартылай жеңіл салмақта өнер көрсететін Мұса, осы күнге дейін 10 жекпе-жек өткізіп барлығында жеңіске жетті. Соның алтауын уақытынан бұрын, яғни нокаутпен аяқтаған. Мұсаның мықтылығына таңдай таққандар көп. Мәселен, ол кәсіпқой рингтегі алғашқы жекпе-жегін 2017 жылдың қараша айында өткізді. Ол дәл сол жылы Мексикада 19 күннің ішінде алты кездесуге шығып, барлығында қарсыласын тізе бүктірді. Мұса осы жылдың наурызында АҚШ-та аргентиналық Эсекьель Тевеспен қолғап түйістіруге тиіс еді. Алайда, жекпе-жек коронавирусқа байланысты кейінге шегерілді. Айтпақшы, Мұса жартылай жеңіл салмақта WBA-ға (Бүкіләлемдік бокс қауымдастығы) қарасты NABA (North America Boxing Association – Солтүстік Америка бокс қауымдастығы) тұжырымының чемпионы.

Атап өтерлігі, үш жерлесіміз де спорттық мансабын әлі аяқтаған жоқ. Демек, олардың алтын-күміс иеленіп, Қазақстанның абыройын одан әрі асқақтатуға мүмкіндіктері мол. Жұдырығы жойқын, тепкісі темір жігіттерді жеңіс тұғырынан ғана көрейік!

Фархат Әміренов

Баррель неге 0 доллар?

Америкалық компаниялар мұнайды клиенттерге ақы төлеп алдыра алмай жатыр. 

21 Сәуір 2020 12:07 2691

Баррель неге 0 доллар?

Дүйсенбі күні Американың шикі мұнайының құны 0 доллардан да төмендеп кетті.  Тарихта бұрын болмаған оқиға. Дәлірек айтсақ, көмірсутегінің баррелі бірден 50 %-ға арзандап, 0-ден - 30 долларға түсті. Яғни, трейдерлер мұнайдан құтылу мақсатында клиенттерге оның әр «бөшкесін» алғаны үшін тіпті 30 доллар төлеуге дайын. Бірақ осы ұсыныстың өзіне қызығушылық шамалы. Өйткені бүгінде мұнай сақтайтын орын табу мұң, ал сұраныс бұрынғыдай емес.  

Қазір әлемде коронавирус пандемиясына байланысты миллиардтаған адам үйде отыр және экономикалық белсенділік мейлінше төмендеп, дүниежүзілік нарықта артық мұнай шектен тыс көбейіп кетті.

«Нью-Йорк Таймс» газетінің дерегінше, әлем қоймаларында 6,8 млрд  баррель шикізат сақтайтын мүмкіндік бар. Бірақ соның 60%-ы толық. Өңдеуші зауыттар болса, мұнайды бензинге, дизельдік отынға айналдыруға аса ниетті емес. Себебі жанармайды сатып алатын көлік және тасымалдаушы компаниялар тоқтап тұр, адамдар бұрынғыдай ұшақтармен сапарларға аттанбайды, халықаралық сауда болса, күрт бәсеңдеп кетті.

Болжамдарға қарағанда, Кариб теңізі жағалауындағы, Оңтүстік Африкадағы, Анголадағы, Бразилиядағы, Нигериядағы энергетикалық шикізат сақтайтын қоймаларда алдағы бірнеше күнде орын қалмауы мүмкін. Осыған байланысты, трейдерлер  кемелерді жалдауға кірісті. «Рейтер» агенттігінің мәліметінше, бүгінге дейін жер шарында 160 млн баррель шикізат танкерлерге тиеліп, порттарда тұр.

АҚШ-тың өзінде де қолданылмаған мұнай тез көбейіп келеді. Мәселен, Оклахомадағы «Кюшинг» қоймасында оның көлемі бір аптада 9 %-ға өсіп, 61 млн баррельге жеткен.

Дүйсенбіде өткен брифингте президент Дональд Трамп мәлімдегендей, «АҚШ үкіметі 75 млн баррель мұнайды Стратегиялық Мұнай Резервіне жеткізу жолдарын қарастырып жатыр. Бұл қор 1973-1974 жылдардағы мұнай эмбаргосынан кейін құрылып, оған энергетикалық дағдарыстар кезінде қажет болатын шикізат сақталды.

Пайдасыз пәтуа

Бірнеше айдан бері планетада коронавирус пандемиясы өршіп тұр. Бұл жағдай – отынға сұранысты азайтып, мұнай бағасын түсірген негізгі фактор. Көмірсутегінің нарқын қайта көтеру үшін Ресей мен Сауд Арабиясы баға соғысын доғарып, осы айда мұнай өндірісін тәулігіне 9,7 млн баррельге қысқартуға келісті. Алайда бұл пәтуадан әзірге пайда болмай тұр.

Экономистердің есебінше, әлемде мұнайға сұраныс тәулігіне 29 млн баррельге азаяды. Бұл көрсеткіш – Саудия мен Ресей, Қазақстан ж.т.б (ОПЕК+) қысқартқан рекордтық көлемнен үш есеге жуық жоғары.

Дегенмен, Wall Street Journal газетінің хабарлауынша, Сауд Арабиясы мұнай өндірісін мамырды күтпей, мейлінше таяу арада қысқартуға кірісу жолдарын қарастырып жатыр.

Brent маркалы мұнайға келсек, ол жыл басынан бері 60 пайызға, Американың WTI сұрыбы 130 %-ға арзандады. Соңғысын өндіру тіпті маңызын жоғалта бастады деуге болады.

Rystad Energy орталығының дерегінше, АҚШ-та мұнай бағасы 20 долларға дейін түссе, 533,  ал  10 долларға дейін арзандаса, 1100-ден астам мұнай компаниясы 2021 жылдың соңына дейін банкротқа ұшырайды.

Ғалам экономикасының әсері

Ғаламдық өндірістің әлсірегені туралы деректер де мұнай бағасына қысымды күшейтіп отыр. Германия экономикасы қазір ауыр рецессияны бастан кешіп жатыр. Коронавирусқа қатысты шектеулер кесірінен оның тез арада қалпына келуі екіталай. Мұны осыдан бірер күн бұрын Bundesbank сарапшылары мәлімдеді.

Жапония экспорты болса, наурызда соңғы төрт жылдағы минимумға дейін азайған.

Мұнай бағасы қалпына келуі мүмкін бе?

Йә, тез арада қалпына келуі мүмкін. Америка мұнайының соншалықты құнсыздануына мамырда жеткізілетін шикізат нарқы себепші. Келесі айда сұраныс барынша төмендеп, ұсыныс артады деген болжам бар. Ал, бүгіннен бастап, трейдерлер маусымдық фючерстерді саудаға салады. Олар қымбатқа өтуі мүмкін. Себебі, жаздың бірінші айында Covid-19 дағдарысы біршама әлсіреп, экономикамлық белсенділік артып, әлемде энергетикалық отын тұтыну деңгейі айтарлықтай көтеріледі деген үміт бар.

PS. «Рейтер» агенттігінің хабарлауынша, сейсенбі күні WTI маркалы мұнайдың мамырда жеткізілетін партиясы 1,10 долларға дейін қымбаттаса, оның маусымдық тапсырысының бір баррелінің нарқы 22.15 долларға саудаланған.

Арыс Әділбекұлы

inbusiness.kz-ті қараңыз, оқыңыз :

Жаңалықтарға жазылу: