/img/tv1.svg
RU KZ
DOW J 25 771,89 РТС 1 386,20
Hang Seng 26 826,59 FTSE 100 6 796,40
KASE 2 302,72 Brent 50,83
Тұрғындар ақшаларының қайда кетіп жатқанын білуге құқылы

Тұрғындар ақшаларының қайда кетіп жатқанын білуге құқылы

Алтай Көлгінов сапасыз салынған құрылыс пен тұрғын үйге қызмет көрсетуші кооперативтерді сынға алды. 

01 Қазан 2019 17:22 1283

Тұрғындар ақшаларының қайда кетіп жатқанын білуге құқылы

Автор:

Нұржан Көшкін

Нұр-Сұлтан қаласының әкімі Алтай Көлгінов Nur Otan партиясы алаңында құрылыс сапасы мен халық арасында КСК атауымен танымал пәтер иелері кооперативтері (ПИК) жұмыстарына қатысты қала тұрғындарының түсірген шағымдарын осы мәселеге жауапты тұлғалармен бірлесе отырып талқылады. 

Қала басшысы шағымдарды талқылау кезінде құрылыс компанияларынан кеткен кемшіліктерді үлкен экраннан көрнекті түрде көрсетіп, олқылықтардың орнын толтыруды қатаң талап етті. Ел астанасының әкімі құрылыс компаниялары өкілдерінен кемшіліктерді жою жөнінде сылтау айтып, ақталмауларын сұрады да, орындалу уақытын белгіледі. Егер уақытында тапсырма орындалмаса не болатындығын сұраған журналистерге әкім кәсіпкерлердің жауапкершілігі барын айтты.

«Талапты күшейту керек. Бірақ біз оларға кәсіпкерлер деп қараймыз, салықтан жеңілдік жасап жатырмыз, басқа жағынан да қолдау көрсетудеміз. Алайда бұл жерде кәсіпкерлердің де жауапкершілігі болу керек. Олар тегін жұмыс істеп жатқан жоқ, қаражат алып отыр. Біз оларды заң талаптары бойынша бақылап отырамыз. Мысалы, абаттандыру ережелерін сақтамағаны үшін айыппұл төлейді. Екінші рет сақтамаса, тиісті жаза бар. Одан кейін лицензиясын аламыз. Оған жеткізбеуге тиістіміз. Себебі олар кәсіпкерлер, жауапкершілікті сезінулері керек. Сол үшін осындай кездесулер кезінде айтып түсіндіреміз», – деді елорда әкімі.

«Өткен жылы 140-тан астам тұрғын үй салынды, қазір 280 құрылыс алаңында жұмыс жүріп жатыр. Жылына 2 млн шаршы метрден астам астам тұрғын үй салынуда. Бұл – бизнеске де, құрылысшыларға да жақсы. Қалалықтар да үйлеріне қол жеткізуде. Дегенмен бұл басқаруды қажет ететін үлкен шаруашылық. Осы жұмыстарға байланысты тұрғындардан көптеп шағымдар түсіп жатады. Nur Otan партиясының орталық аппараты мен қалалық филиалы және әкімдікке 40 мыңнан астам шағым келіп түсті. Оның ішінде сапасыз құрылыс, аулаларды сапасыз абаттандыру, шатырлардан су ағу, қоқыс шығару, қар тазалау тәрізді көптеген мәселелер халық назарында. Қоғамның сұраныстарына жедел жауап беруіміз қажет», – деді қала әкімі.

Кездесу спикерлерінің бірі, Nur Otan партиясының орталық аппаратының хатшысы Марат Сембеков тұрғын үйлерге қызмет көрсетуші кейбір ұйымдардың алаяқтыққа жол беретіндігін жеткізді.

«Былтыр барлық 488, биыл 200 пәтер иелері кооперативтерінің қызметтері тексерілді. Жүргізілген талдауларға қарағанда ортақ мүліктің қаражатын жұмсауда ашықтықтың жоқтығы байқалады. Тұрғындар шағымдарында есептіліктің дұрыс еместігін айтуда. Осыған байланысты қаржы жинау мәселесіне талдау жүргізіп, бірқатар мәселенің бетін аштық. Еліміздің азаматтарының үштен екісі ПИК қызметіне сенбейді. Нұр-Сұлтан, Алматы қаласында белгілі бір қызмет көрсету ұйымдары тұрғындардың үйді жөндеуге жинаған қаражатының 70%-ын өз қажеттеріне жұмсаған. Құрылыс компаниялары да тұрғын үйге қызмет көрсететін өздеріне тиесілі компаниялар құрып, ортақ қолданыстағы жертөлелер мен шатырларды сатып, жалға берген жағдайлар кездесіп жатады. Тұрғындар ақшаларының қайда кетіп жатқанын білуге құқылы. Сол себепті бүгінгі күні Парламентте тұрғын үй қорын басқару бойынша тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық мәселелеріне толықтырулар енгізу талқыланып жатыр», – деді партия өкілі.

Марат Сембеков сондай-ақ электронды ПИК жұмысының екінші кезеңін бастау қажеттігін айтты.

«Өткен жылы е-ПИК жобасын іске асыру бойынша бірінші кезең басталды. Нәтижесінде 488 ұйымның барлығы сынақ режимінде жүйеге қосылды. Ал енді екінші кезеңді енгізу жұмыстарын аяқтау қажет. Сол себепті «Astana Innovations» компаниясына, аудандық әкімдіктерге, қоғамдық даму басқармаларына жыл соңына дейін екінші кезеңді іске асыруға тапсырма беруіңізді сұраймын», – деді Алтай Көлгіновке қарай.

Кездесу барысында көпқабатты үйлердегі лифтілерге қатысты мәселер де көтеріліп, қазіргі лифтілер үшін төленетін тарифтік ақы олардың қызмет етуіне және тұрақты жөндеуден өтіп тұруына толықтай жеткілікті екендігі айтылды.

Нұржан Көшкін

inbusiness.kz-ті қараңыз, оқыңыз :

ПИК орнына МИБ келсе, әр пәтер айына 10 мыңнан төлейді

Кейбір азаматтар масқара басталып та кеткенін айтады. 

06 Ақпан 2020 10:07 2915

ПИК орнына МИБ келсе, әр пәтер айына 10 мыңнан төлейді

Елімізде биыл жаңа заңнамаға сәйкес, көп пәтерлі тұрғын үйлерде «мүлік иелері бірлестігі» (МИБ) құрылып жатыр. Алайда бұрынғы «пәтер иелері кооперативтері» (ПИК) оларға орын босатпайды екен.

«Біздің көп қабатты тұрғын үйде 248 пәтер және 15 коммерциялық орынжай бар. Тұрғындардың жалпы жиналысында қабылданған шешімге сәйкес, мүлік иелері бірлестігі құрылды. Қазіргі кезде ол кондоминиум нысанын басқарудың бәрі таңдаған формасы болып табылады. Заң бойынша ПИК енді МИБ органына – кеңеске тұрғын үйді, ортақ мүлікті пайдалану және ұстап тұруға қатысты барлық құжатты тапсыруға міндетті. Құжатты қабылдау-тапсыру актісіне қол қойылғаннан кейін ликвидациялануы қажет. Бірақ олай болмай тұр», – дейді «АvicennaService» бірлестігі.

Ұқсас жағдай өзге үйлерде да қалыптасып жатқан көрінеді.

Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрі Бейбіт Атамқұлов ПИК-тер әзірге үш жылдан артық уақыт жұмыс істей алатынын айтады.

Бүгінде бұл сала «Жаңа жыл» қарсаңында, 2019 жылғы 26 желтоқсанда қабылданған «ҚР кейбір заңнамалық актілеріне тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заңымен реттеле бастады.

«Осы заңға сәйкес, пәтер иелері мен коммерциялық орынжайлар қожайындары кондоминиум нысанын басқару, оны қаржыландыру, сондай-ақ ортақ мүліктің сақталуын қамтамасыз ету үшін екі жолдың бірін таңдауы тиіс: не меншік иелері бірлестігін, немесе жай серіктестік құруы қажет. Бірақ әр үйде МИБ құру ПИК-тің автоматты түрде жойылуына соқтырмайды. Себебі ПИК-тер үшін 2022 жылғы 1 шілдеге дейін өтпелі кезең белгіленген. Осы уақыт ішінде ПИК-терге басқарушы немесе сервистік компания ретінде қайта құрылуға мүмкіндік беріліп отыр. Осылайша, олар жаңа мәртебеде сол үйге қызмет көрсетуін жалғастыра алады», – деді Бейбіт Атамқұлов.

Министрдің айтуынша, дегенмен, қызметін жалғастыру үшін ол тұрғындар мен коммерциялық орынжай иелерінің батасын алуы шарт: яғни солар ПИК-тің МИБ не ЖС ретінде қайта ұйымдасуын құптап, онымен келісім бекітеді. Егер адамдар қарсы болса, жойылып, орнын басқа бірлестік басуға тиіс.

Кейбір жерлерде ПИК-тер жабылып, жаңа форматтағы ұйым құрылып та үлгерген.

«Бізде масқара басталды. Жаңа ұйым үйді ұстап тұрудың жаңа сметасын ұсынды. Біздің Жетісу ауданында мәслихат ПИК-тер баспананы ұстап тұруға әр шаршы метр үшін 25-30 теңгеден жинайды деп бекіткен. Ал енді жаңа ұйым 150 теңгеден жинаймыз дейді. Менікі 67 шаршы метрлік қана баспана. Сол үшін ай сайын МИБ-ке 10 мың теңге төлеуге тиіс боламын. Жөндеуге бөлек жинаймыз деп отыр», – деп ашынады алматылық Жанар Комбаева.   

Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрлігі барлық жаңа ұйымға ортақ «Мүлік иелерінің бірлестіктері жарғысының» жобасын бекітуде. Ол бойынша МИБ – заңды тұлға нысанында құрылатын коммерциялық емес ұйым. Сондықтан «оның қызметінің негізгі мақсаты – табыс табу болмайды және ол өзіне қатысушылар арасында таза табысты бөле алмайды».

Тұрғындар жиналыста үш пәтер иесінен тұратын үй кеңесін сайлайды. Егер тұрғын үй үш подъезден артық болса, онда үй кеңесіне әрбір подъезден 1 өкілден сайланады.

Айтпақшы, МИБ-ке тіпті тұрғындар атынан соттасу құқығы беріледі: жарғысында оның «сотта талапкер және жауапкер бола алатыны» көрсетілген. Сарапшылардың байламынша, бұл қарсылық танытып, үйді ұстап тұру үшін белгіленген ай сайынғы қомақты төлемді төлеуден бас тартқандарды сотқа сүйреу үшін жасалып отырғанға ұқсайды.

Өйткені МИБ жарғысында оның басты қызметі: «жалпы үй мүлкінің сақталуын қамтамасыз ету және оны ұстауға арналған жарналарды уақтылы енгізу бойынша пәтер, тұрғын емес үй-жайлардың меншік иелерін ұйымдастыру және шоғырландыру; сот органының барлық инстанцияларында кондоминиум нысанының ортақ мүлкі мәселелері бойынша талап-арыз жұмысын жүргізу» деп қадап айтылған.

Қазіргі сервистік компаниялардан айырмашылығы, МИБ-ке филиалдар мен өкілдіктерін ашуына тыйым салынған. Бұл бірлестіктің жалғыз есепшоты ғана болады.

Үйлерді басқаратын жаңа билік енді ғана күшіне енуде. Алайда оларға қатысты мәселелер таудан құлаған жентек қардай ұлғайып келеді.

Жанат Ардақ

Қазақстанның қай қаласында пәтер арзан?

Алматы мен Нұр-Сұлтан Сан-Франциско мен Сиднейді және Ванкуверді шаң қаптырып тұр. 

12 Қараша 2019 10:27 5557

Қазақстанның қай қаласында пәтер арзан?

Статистика комитетінің дерегінше, өткен айда тұрғын үй нарығындағы жаңа пәтерлердің сатылымы 1,5%-ға өсті. Ал пәтерді жалға алу ақысы 0,9%-ға қымбаттады.

2018 жылмен салыстырғанда пәтер сату және сатып алу көрсеткіші 21,4%-ға артқан. Нақты санға келетін болсақ, соңғы 10 айда 266 310 пәтер сатылған. Оның ішінде қазан айында 31 092 пәтердің меншік иесі ауысқан.

Бір айда Алматыда - 4 409, Нұр-Сұлтанда - 4 087, Қарағанды облысында - 3 212 пәтердің кілті бір қолдан екінші қолға өткен.
Әдеттегідей, Алматы тұрғын үй бағасы қымбат қалалардың көшін бастаған. Мұнда ауданы 40 шаршы метрді құрайтын пәтерге 15, 7 млн теңге сұралған. Нұр-Сұлтанда мұндай пәтердің құны 13,4 млн теңгені құрайды. Атырауда дәл осындай пәтер - 10,1, Шымкентте - 9,6, Петропавловда - 9 млн теңге тұрады.

Дүниежүзілік банктің Орталық Азиядағы экономисі Уильям Зейтцтің сөзінше, Алматы мен Нұр-Сұлтандағы тұрғын үйлердің бағасы Сан-Франциско, Сидней және Ванкуверде сатылатын үйлердің бағасынан қымбат.

«Адамдар тапқан табысының 30%-ын баспана алуға жұмсауға тиіс. Қазақстандықтарда мұндай мүмкіндік жоқ. Олар еңбекақыларының  30%-ын үй алу үшін жинайтын болса, күнделікті өмірдегі шығынын жаба алмай қалады», – деді Уильям Зейтц.

Біле жүріңіз, Қазақстан бойынша ең арзан бағаға сатылатын пәтерді Қызылорда  қаласынан табуға болады. Бұл шаһарда 1 бөлмелі пәтердің құны 5,5 млн теңге. Айта кетейік, ақтөбеліктер 1 бөлмелі пәтерді - 6, тараздықтар - 6,7, семейліктер - 7,2, павлодарлықтар  - 7,5 млн теңгеге сатып алады.

Уильям Зейтцтің айтуынша, Қазақстанда тұрғын үй бағасының өсуіне құрылыс материалдары бағасының шарықтауы мен теңге бағамының құбылуы себеп болады.

Қазан айында Талдықорғанда баспана бағасы - 2,5%-ға, Павлодарда - 2,3%- ға, Көкшетауда - 2,1%-ға, Петропавлов мен Қостанайда - 1,9%-ға, Қарағанды мен Өскеменде -1, 7%-ға, Семейде - 1,6%-ға,  Атырауда - 1,4%-ға, Нұр-Сұлтанда -1,1%-ға,  Оралда - 1%-ға,  Алматыда - 0,8 %-ға, Шымкент пен Ақтөбеде - 0,5%-ға,  Ақтауда -0,2%-ға өскен.

Абылай Бейбарыс

inbusiness.kz-ті қараңыз, оқыңыз :

Жаңалықтарға жазылу: