/img/tv1.svg
RU KZ
Қазақстандық арзан дизельдік отын көршілес нарыққа кетуде

Қазақстандық арзан дизельдік отын көршілес нарыққа кетуде

Энергетика министрлігі дизельдік отынға шектік бөлшектік бағаны мемлекеттік реттеуді алып тастауды сұрап отыр. 

12:08 20 Шілде 2016 5958

 Қазақстандық арзан дизельдік отын көршілес нарыққа кетуде

Автор:

Жанболат Мамышев

Еске сала кетсек, 15 шілде күні «ҚазМұнайГаз Өнімдері»  ЖШС ЖММ бөлшектік нарығында, сонымен қатар ҚМГ ЖЖС желілерінде "дәл қазіргі уақытта дизельдік жанармайды іске асыру көлемі күрт артқандығы байқалады" деп хабарлаған болатын.

Сонымен бірге, abctv.kz  сайтына 19 шілде күні компаниядан "күрт" арту туралы қандай да болмасын ақпаратты алу мүмкін  болмады.

Осы ретте ЖШС кейбір ЖЖС жанармайды талон арқылы сатып жатыр деген ақпаратты жоққа шығарды. «Ондай сатылу жоқ ( жанармайды талон арқылы сат-авт. қараст.) Егер әкелсе, сатады»,- деп мәлімдеді компания.

18 шілде күні жанармайды сату жағдайы былайша болды. Дүйсенбі күні  Алматыда   Sinooil ЖЖС-да жанармайдың 1 литрі 99 теңгеден сатылған. «Гелиос» станциясында жанармай әзірге бар, бірақ түске дейін құйып алу ұсынылған. Ол жерде де литрі 99 теңгеден сатылуда.  Royal Petrol ЖЖС-да жанармай тек талон арқылы ғана сатылуда. «ҚМГ» ЖЖС-да әзірге жанармай баршылық, бірақ «өте аз», бағасы- 99 теңгеден»,- деп abctv.kz сайтының тілшісі мәлімдеді.

Астанада Sinooil, ҚМГ, «Номадойл», «Аурика»  және  «Гелиос» ЖЖС-да жанармайдың бір литрі 99 теңгеден қолма-қол ақшаға және талона арқылы да сатылды. «Асқар»  және «Тайм» ЖЖС-да жанармай болмады.

Қостанай мен Павлодар қалалары жанармай туралы мәселе жоқтығын айтып қысқа жауап қайтарды. Петропавл қаласында ҚМГ және «Гелиос» жанармайы еркін сатылымда, бағасы 1 литрге 99 теңгеден. Атырау қаласында да  тура осындай жағдай.

 

Өскемен қаласының барлық ЖЖС-да да жағдай тыныш болды. «Гелиос», «ҚазМұнайГаз», Sinooil сияқты ірі компанияларда жанармай бағасы бір литрге 99 теңгеден деп белгіленді. Оны талон арқылы да, бөлшек сауда арқылы да сатып алуға болады. Осы компаниялардың Шығыс Қазақстандық филиалдарында  abctv.kz сайтының жанармайды Ресейге сатылымға шығарасыздар ма? деген сұрағына «жоқ» деп жауап берді.

«Біздің филиал мұнымен айналыспайды. Бізде еркін сатылым, біз нарықта алыпсатарлықпен айналыспаймыз. Ресейге тасымалдамаймыз, ол бізге не үшін қажет? Біз тіпті ЖЖС-да бензин тасымалдайтын көліктерге де құймаймыз, бізде жанар-жағар май станциялары көп, жанармайды еркін сатамыз. Менің білуімше, жанармайды сатуда ешкімге шектеу қойылмайды, ал біз «жасырын»  ештеңе істемейміз»,- деп түсіндірді ШҚО «ҚазМұнайГазӨнімдері» ЖШС филиалының сату бойынша абоненттік бөлім менеджері Сейітбек Асхат.

Сонымен бірге, дүйсенбі күні Ақтөбенің кейбір станцияларында жанармай тек талон арқылы сатылды. «ҚазМұнайГаз», Sinooil және «Гелиос» сияқты ірі ЖЖС желілерінде жанармай сатылымда талон арқылы да, қолма-қол ақшаға да болды. ҚМГ-ның бір станциясы Жылқайыңда жанармай бірнеше сағат бұрын бітіп қалған.  Қалада «ҚМГ» жанармайдың 1 литрін 99 теңгеден , 92- бензинінің литрін 125 теңгеден, 95- бензин литрін 138 теңгеден  ұсынуда. А-98 маркалы бензиннің бір литрі 146 теңгеден.

Ал «Юралс» ЖЖС желілерінде жанармай мәселесі бар. Және тек сонымен ғана емес. Нокин даңғылы бойындағы станциялардың бірінде А-80 бензинін және солярканы тек талон арқылы немесе смарт-карталар арқылы ғана алуға болады деген хабарландыру жазылып тұр. А-80 маркалы бензин бағасы литріне 89 теңгеден, жанармай-литрі 99 теңге, Аи-92- литрі 124 теңге, 95- бензин 138 теңгеден сатылуда.

Бұл жерден үнемі алыс жолға шығатын жүргізушілер жүреді. Біз жанармайды талон арқылы сатып өзімізді сақтандырғымыз келеді, кім біледі олар барлығын сатып әкетуі мүмкін ғой»-деп түсіндірді ЖЖС жұмыскері.     

Қазақстанның ЖЖС нарығында дағдарыс жанармай бағасының көршілес нарықтармен салыстырғанда айырмашылығының болуы нәтижесінде пайда болды. petrolplus.ru сайтының хабарлауынша РФ-да жанармайдың бір литрінің орташа бағасы бөлшек саудада 34,8 ресейлік рубльді құрайды, ал Аи-92 34,4 рубль.

Егер 19 шілдедегі ҚР Ұлттық банкінің бағамы бойынша есептейтін болсақ, онда Ресейде дизельдік отын литрі 186,88 теңге, Аи-92 -184,73 теңге. Салыстырмалы түрде айтатын болсақ, Аи-92 бензинінің бөлшектік бағасы РФ-на импортталатын бензиннің үштен бір сұранысында және бір литрге 123-125 теңгені құрайды, ал жанармайға шектік бөлшектік баға мемлекетпен реттеледі де, бір литрі үшін 99 теңгені құрайды.

«Ресейде ол екі есе қымбат, Қырғызстанда, менің ойымша, баға 70 пайызға қымбат. Мәселе Қырғызстанға өте көп көлемде жанармай кететіндігінде. Транзиттік көлік, Қырғызстанның автокөлігі біздің территориядан бензин құяды және өкінішке орай, әкімшілік тежегіштер бұл көлемді бақылауға және тоқтатуға мүмкіндік бермейді. Тасымалдауға ресми тыйым салу бар»,- деді ҚР энергетика вице-министрі Әсет Мағауов abctv.kz сайтына.

Ішкі және сыртқы нарықтағы бағалардың айырмашылығы қазақстандық жанармайды көршілес нарыққа өздерінің жеке қолдануы үшін шығарылатыны ынталандырады. Вице-министрдің айуынша, Қырғызстандық азаматтар қазақстандық жанармайды көлікпен тасымалдай алмайды, алайда оны бензобактар мен канистрлар арқылы тасымалдауға ешкім тыйым салмайды.

«Олар тыйым салғанға қарамастан, өздерінің қолдануы үшін барлық машиналарына Қазақстаннан бензин құяды. Мысалы, қырғызстандық жақта жеке қолдануы үшін бір адам 20 литрлік канистрмен және автокөліктің бензобагымен ғана тасымалдау керектігі туралы қаулы бар. Бірақ олар өздерінде 20 литрді тоннаға жеткізіп тасымалдап жатыр»,- деді ол.

Осыған байланысты Энергетика министрлігі АИ-80 және жанармай бағасы нарықтық жолмен қалыптасуы үшін олардың бағасына  мемлекеттік реттеуді алып тастауды ұсынады. Алайда аталған ұсыныс дәлелденуі және басқа да мүдделі  мемлекеттік органдардан қолдау табуы керек. «Біз реттеуді ұсынамыз. Әзірге талқылану процесінде. Бізге есептеулер жасау керек»,- деді Әсет Мағауов. Әзірге мекеме жанармайдың МӨЗ-нан ЖЖС-на дейін жеткізілуіне мониториг жасауда.

«Біз қазір министрліктің тапсырмасы бойынша  барлық зауыттардан жөнелтілімді қадағалайтын штатты құрудамыз. Кідіріс болмауы үшін күн сайын қадағалап отырамыз»,- деді ол.

 «Біз қазір барлық үш мұнай өңдеу зауыттарына өндіру көлемі мен ірі өңдеуге беруші арасындағы жөнелтілімге сұраныс жібердік, ресурсты ұстаушыларға да олардағы көлем қандай екендігі туралы және өңірлік операторларға қанша жібергендігі жайында сұраныс жібердік. Осы ақпаратқа күнделікті мониторинг жасап отырғымыз келіп отыр.Барлық МӨЗ жұмыс істейді. Тамыз айының соңында бізде Шымкент МӨЗ жөндеуге тұруы керек, алайда біз жөндеу кезеңін 30 күнге дейін қысқарттық»,- деп ақпарат берді вице-министр.

Осымен бірге, Мағауов мырза дәл қазіргі уақытта республикада жанармайдың жеткілікті қоры бар екенін атап кетті.

2016 жылдың қаңтар-ақпан айларында Қазақстанға авиациялықты қоса алғанда 1 млн 526,8 мың тонна бензин әкелінген, бұл 2015 жылдың қаңтар-маусым айларына қарағанда 13,6%-ға көп деп ҚР ұлттық экономика министрлігінің статистика комитеті хабарлады. Жанармайды шығару  10,6%-ға, яғни 2 млн. 370,7 мың тоннаға өскен, ал жағылатын мазут 13,5%-ға, яғни 1 млн. 408,3 мың тоннаға төмендеген. 

«Былтырғы жылмен салыстырғанда бізде жанармай 10%-ға көп артылып қалған, жанармай 210 мың тонна. Бұл егістікке арналғаннан бөлек. Бізде егістік үшін резервке қойылған көлем жеке тұр, бұл жерде де ешқандай проблема көріп отырғанымыз жоқ», - деді ол.

Вице-министр Қазақстанда жанармайдың жылыстауының нақты санын  қадағалау қиын екендігін атап кетті. «Біз нарықта жұмыс істейтін операторлармен сөйлестік, айына 20 тонна бензин Қырғызстанға транзиттік көлікке бензин құю арқылы кетеді»,- деді ол.  

Осымен бірге Қазақстанда әрбір қыс сайын жанармайдың профициті жиналып қалады. «Негізі қыста жанармайды ешкім 99 теңгеден сатып алмайды. Осы қыста оны қайда жіберерімізді білмедік. Тіпті осы қыста да бағаның қандай болатынына қарамастан, бізде тағы да жанармай жиналып қалатын болады»,- деді вице-министр.  

Ол сонымен қатар Қазақстанда қазір мемлекетпен реттелмейтін Аи-92/93 бензинінің бөлшектік құны ресейлік бағаға неге жуықтамайтынын да айтты. «Аи-92 бағасы неге өспейді? Біздің бөлшектік баға салықтарды есепке ала отырып ресейлік бензиннің қосымша көлемін әкелуге мүмкіндік береді, яғни біз Ресейден әкеле аламыз және өзімізде125 теңгеден сата аламыз. Ал жанармай бойынша бұлай істеу мүмкін емес, біз көп көлемде әкеле алмаймыз»,- деп түсіндірді Әсет Мағауов. 

Жанболат Мамышев, Астана; Семен Данилов, Ақтөбе; Руслан Алманов, Алматы; Ольга Ушакова, ШҚО; Марина Попова, Павлодар; Диана Слинькова, Петропавл; Татьяна Шестакова, Қостанай; Лев Гузиков, Атырау;

 

https://inbusiness.kz/ru/images/original/1/images/i1oRYy8b.jpg https://inbusiness.kz/ru/images/original/1/images/Xuyf9ODS.jpg https://inbusiness.kz/ru/images/original/1/images/gHNY3nlx.jpg

Дизельдік отынның бағасын қайта реттеу қаншалықты тез болса, соншалықты жақсы болар еді

28 Шілде 2016 18:34 3329

Энергетика министрлігі жазғы дизельдік отынның бөлшектік бағасын мемлекеттік реттеуді жою туралы бұйрықты тезірек іске қосу қажет дейді. 

Қазақстан Энергетика министрлігінің жазғы дизельдік отынның шекті  бағасын еркін айналымға жіберуге қатысты ұмтылысы туралы жаздың алғашқы айларында белгілі болғантын, 19 шілде күні бұл тек шенеуніктердің ойлағаны болып қана қоймай айтарлықтай өзгерді. Осы күні министрліктің сайтында жазғы дизельдік отын бағасын мемлекеттік реттеуді жою туралы бұйрықтың жобасы шықты.

Заң бойынша бұл жоба нарыққа қатысушылардың және мемлекеттік органдардың оның мазмұны туралы пікірін тыңдау үшін және  құжаттың қандай да бір соңғы нұсқасын қабылдау барысында есепке алу үшін сайтта 10 күндей тұруы керек.

28 шілде күні он күн өтіп, бейсенбі күні энергетика  министрлігінде дизельдік отын бағасын мемлекеттік реттеуді жою мәселесі бойынша кеңес өтті. Бұл жоюға байланысты нарыққа қатысушылар Қазақстан отын қауымдастығы атынан ешқандай қарсылық білдірмеді.

Мұндай түсіністіктің себебі де белгілі еді. Жазғы солярканың бөлшектік бағасындағы үлкен айырмашылықтың болуы (Қазақстанда- 99 теңге, Ресейде- 185 теңге, Қырғыстанда- 160 теңге)   Қазақстанмен шекаралас аудандарда солярканың көршілермен  көптеп қолдана бастауына әкелді.

«Біз Қазақстанмен шекаралас аудандарда солярканың қолданылуының өсуін көріп отырмыз, көптеген транзиттік көліктер Қазақстаннан дизельдік отынды құяды, жүк көліктері арқылы өздерінің бактарымен үлкен көлемде дизельдік отынды заңды түрде әкету жүруде,- дейді энергетика вице-министрі Әсет Мағауов. – Кейбіреулері Қазақстаннан отын құю үшін жүк машиналарымен күніне бірнеше рейс жасайды. Қазіргі уақытта Қазақстанда 200 мың тонна дизельдік отын бар. Егер мұндай жағдай сақталатын болса, онда дизельдік отын қорының барлығына қарамастан, жиын-терім жұмысы басталған кезде аталған үрдіс  шекаралас облыстарда дизельдік отындарды бөлуге байланысты  ЖЖС-да үлкен кезектің қарбаластығын туындатуы мүмкін. Біз осы мәселелерді шешу үшін аталған жоюды енгізудің қажеттілігі бар деп есептейміз»

Сонымен бірге, энергетика министрлігі дизельдік отынға қатысты өз ойларын жариялауға асығыстық танытқан сияқты. Себебі, солярканың бағасының көтерілуі мүмкін екендігі жайында хабарланғаннан кейін, кейін қымбатырақ сату үшін дизельдік отынның көлемін ірі және орта ойыншылармен «ұстап тұру» дәстүрлі процесі басталды. «Біз дизельдік отынның көлемі жетпей жатқан жекелеген бөлшектік ЖЖС-да  туындап жатқан мәселелерга тап болдық,- деді Әсет Мағауов. -  Мұны болдырмас үшін біз өткен аптада барлық ірі ойыншыларға, ресурс ұстаушыларға, өңірлік операторларға доминанттарды реттеу туралы заңнамаға сәйкес  қажетті көлемнің барлығында сатуға шектеу қоюға болмайтындығы жайында хабарлама жібердік».

Оның мәлімдеуінше, қазақстандық зауыттардан (энергетика министрлігінің мәліметі бойынша, ірі үш МӨЗ әлі күнге дейін жазғы дизельдік отын бойынша ішкі сұранысты өздігінен жауып отыр) жазғы дизельдік отынды шығару үздіксіз жүргізіліп жатыр.

«Бүгінгі жағдай бойынша өндірілген дизельдік отынның 97%-ы жергілікті жерлерде қиындықтар тудырмас үшін ауыл шаруашылық өндірушілері мен өңірлік операторларға жіберілді. Өңірлік операторлар одан әрі осы жіберілген көлемдерді бөлшектік ЖЖС-на кедергісіз бөлуді жүргізуі үшін біз барлық жіберілгендер туралы әкімдіктерге мәліметтер жібердік және оларды қадағалауды өтіндік,- деп қосты вице-министр. – Яғни, әрбір бөлшектік орында дизельдік отынның жеткілікті көлемде болуы үшін әкімдіктермен тікелей тексеру режимін жүргізудеміз. Алайда, менің ойымша, аталған жағдай дизельдік отын бағасын жою бойынша соңғы шешім қабылданбайынша жалғаса береді»,- деді ол.

Сонымен қатар, энергетика министрлігі еркін айналым режимін  енгізу нәтижесінде жазғы дизельдік отын бағасының күрт өсуі болмайды дейді. «Біз есептедік, жана салықсыз- ақ дизельдік отынның қосымша көлемін Ресей Федерациясынан әкеле беруге болады, ол біздің салық салу жүйемізге байланысты бір литрі үшін 115 теңгеден аспайды,- деп атап көрсетті Әсет  Мағауов. –  Ресейде бір литр үшін 185 теңге, ал біздегі бір литр үшін 99 теңге сияқты бөлшектік нарықтағы бағаның әр түрлі болуына қарамастан, біздің салық салу және жанама салық жүйеміз әр түрлі.

Яғни, ресейлік дизельдік отын бағасының көп үлесін ҚҚС-ғы және акциздер құрайды. Ал Қазақстанға Ресейден келетін мұнай өнімдері ресейлік салық пен акциздерсіз әкелінеді,- деп түсіндірді ол. Яғни, бұл Қазақстаннан ресейлік жүк машиналарымен дизельдік отынның шығарылуын тоқтатпайды, сонымен қатар, қазақстандық нарықтың ірі ойыншыларына да Ресейден әкелінген көлемнің орнын толтыру мүмкіндігі туындайды. «Қазір бізде «ҚазМұнайГазды» өзіне шығын әкелетіндей етіп сатуға міндеттейтіндей мүмкіндік жоқ, ал содан соң ресейлік көлікпен оны қайтадан Ресейге шығарудың еш пайдасы жоқ»,- деп атап көрсетті Әсет Мағауов. Бағалардың өзгеру мүмкіндігі туралы әңгімені қозғай отырып, ол өткен жылдың күзінде мемлекетпен  92-бензин бағасын қайта реттеу туралы шешім қабылданғандығын атап кетті. «Бір жыл ішінде оның бағасы 125 теңге деңгейінде тұрақталды, тіпті, төмендеді деуге болады. Біз оның көлемінің соншалықты емес екендігін, тапшылықтың жоқтығынкөріп отырмыз, нарық мемлекеттің араласуынсыз-ақ нақты жұмыс істеуде»,- деді ол, сонымен қатар, энергетика министрлігі жазғы дизельдік отынның бағасын еркін айналымға жіберуге байланысты да осындай жағдайды болжайтынын атап кетті.

Сонымен қатар, вице- министрдің ойынша, солярканың белгіленген соңғы бөлшектік бағасының іске қосылуы   тау-металлургиялық кешен және темір жол сияқты ірі тұтынушыларына әсер етпейді, себебі, олардағы дизельді отынды сатып алуда баға белгілеу механизмі қазірдің өзінде де "нарықтық".

Сонымен бірге, жылу беру кезеңінің басында жазғы солярканың бағасы мемлекеттің араласуынсыз-ақ бұрынғы бағасы, 99 теңгеге қайтып келуі мүмкін деп болжайды энергетика министрлігінің өкілі. «Бізде жылу беру кезеңі басталған кезде жазғы дизельдік отынды қолдану күрт төмендейді, осыған сәйкес, барлық нарықтық факторлар оның бағасының қыс уақытында түсуіне әкеледі. Ірі тұтынушылар үшін жазғы кезеңде бағаның орынды болуымен  қысқы кезеңде ірі тұтынушылар қандай да бір тауарлық қорды қалыптастыра алуы үшін  ірі тұтынушылармен жақсы серіктестік қатынасты сақтап қалу және сауатты орынды бағалық саясатты жасау дизельдік отын ресурсын ұстаушылар мүддесінде деп ойлаймын. Біздің бағалауымызша, қазіргі уақытта нарық қор  тұрғысы жағынан жақсы жағдйда тұр, қабылданған шешімдер бағаның қандай да бір күрт ауытқуына және қандай да бір қиындықтарға  әкелмеуі керек»,- деп қорытындылады ол.

Игорь Воротной

Сапарбек Тұяқбаев: «ОҚО-да аграрлар үшін жеңілдетілген жанармайдың жетіспеушілігі жоқ, ал жеңілдетілмеген түрінің жетіспеушілігі мүлдем болмайды!»

25 Шілде 2016 10:24 4630

ОҚО әкімдігі  өңірде ЖЖМ көлемінің жеткілікті екендігіне сендіруде. 

ОҚО әкімінің орынбасары Сапарбек Тұяқбаев Шымкентте өткен баспасөз-мәслихаты  барысында өңірді ЖЖМ қамтамасыз етуде ешқандай проблеманың жоқтығы туралы мәлімдеді. Ол баспасөз-мәслихаты барысында  облыста жанар жағар майдың жетіспеушілігі деген мәселенің жоқтығы және жанармай жеткілікті екендігін бірнеше рет атап кетті.

«Облыстың жиын-терім жұмыстары үшін 39 мың тонна ЖЖМ бөлінген, оның 13 мыңы - шілде айына, 12 мыңы - тамыз айына, 14 мыңы - қыркүйек айына есептелген. Қазіргі күні оның 8,3 мың тоннасы игеріліп, соншалықты көлем облыс аудандарына жеткізілді,  ал 3,2 мың тонна фермерлік шаруашылықтармен сатып алынды.  Облыста барлық аудандар бойынша бекітілген  17 оператор жұмыс істейді, шаруалар үшін жеңілдетілген жанармайды сатуға жауапты 56 ЖЖС бар. Нарықтық баға бір литрге 99 теңге болып тұрған кезде фермерлер үшін арзандатылған жанармай бағасы мұнай базасынан тиелген жағдайда бір литрге 83 теңге болып бекітілген, ал ЖЖС сатып алған кезде литрі 85 теңгеден сатылады»,- деді Тұяқбаев.      

Аграрларға жеңілдетілген жанармай талон бойынша беріледі.  Әкім орынбасарының түсіндіруі бойынша олардың фермерлері жергілікті әкімдіктерден мемлекеттік актілерге және белгілі нормативтерге сәйкес  суармалы жер аудандарын алады.  Әкімдіктерде олардың территориясында жұмыс істейтін  фермерлік шаруашылықтардың тізімі, олар туралы ақпарат бар, сонымен қатар растайтын құжаттар талап етіледі, сонда талондар тек мекенжай бойынша берілетін болады деп сендірді.

Сонымен қатар бекітілген операторлар жеңілдетілген ЖЖМ тек талон бойынша береді және  әкімдік алдында есеп береді.

«Телеарналардың бірінде облыстың Арыс ауданындағы шаруа қожалықтары басшысының жеңілдетілген жанармай жоқ деген арызына түсініктеме бере отырып, жеңілдетілген жанармайды жеткізу және ЖЖС-да болуы жөнінде мәселе жоқ, - де атап көрсетті ол.- Осы жағдайға байланысты біз жұмыс тобын құрдық, ол топ аталған ауданда жанармайдың жетіспеушілігі  мәселесінің жоқтығын, жанармайды аграрлар дер кезінде жеңілдетілген бағада алып жатқанын анықтады. Ал ол фермер не әкімдікке, не операторларға келмеген»

«Облыстың барлық ауданында ЖЖМ-ның жетіспеушілігі жоқ. ОҚО-да жанармайдың көлемі жеткілікті. Фермерлік шаруашылықтар оны жеңілдетілген бағамен алуда»,- деп атап көрсетті әкім орынбасары.

Тұяқбаев бұл салада қандай да бір мәселелер немесе кешіктірулер  туындайтын болса, онда облыстық, аудандық әкімдіктердің ауыл шаруашылық басқармаларына келуін сұрады.

Тура осыны жанармайды қалыпты бағада сатып алатын автокөлік иелеріне де айтты.

Алайда, әкім орынбасарының айтуынша, бұл жерде ешқандай мәселе жоқ. Оның келтірген мәліметтері бойынша жалпы облыс бойынша шілде айына ЖЖМ-ның 5867 тоннасы бөлінген, оның – шамамен 30 мың тоннасы жанармай. Осы көлемнің жартысы 39 облыстық операторлар арасында бөлінеді, оларға облыстың барлық аудандарын қамтитын 364 ЖЖС бекітілген.

«Біз жағдайды сараптап отырмыз, егер қандай да бір ауданда жанармайдың жетіспеушілігі немесе қандай да бір мәселе туындайтын болса, біз оларды осы операторлар арқылы шешеміз. Көлем бекітілген, төленген, оны кесте бойынша алуда. Тағы да қайталап айтамын, облыста жанармайдың көлемі жеткікті»,-деді спикер.

Ол сонымен қатар, қазақстандық жанармайдың Ресей мен Қырғызстанға қарағанда арзандауына байланысты, салыстырмалы баға бойынша олардағы жанармай бағасының теңгемен есептегенде орташа бағасы 150 теңге болуы  салдарынан алыпсатарлардың осы тұрғыда ақша тапқысы келетінін атап кетті.

Бұған әкімнің орынбасары мысал да келтіре кетті. ОҚО-ның бір ауданында бір азамат шаруа қожалықтарынан сенімхат бар деп жанармайды бүкіл ауылдық округке сатып алғысы келген. Алайда, ұжымдық өтінішті құжатпен негіздей алмаған.

«Ауылдық жерлерге жеңілдетілген жанармайды жеткізумен бекітілген операторлар айналысады. Олар мұны ауылдық жерлердің әкімдіктерінен немесе шаруа қожалықтарынан сұраныс келіп түскен жағдайда жасауға міндетті. Арзандатылған ЖЖМ-дың үлкен көлемін фермерлер де сатып ала алмайды, өйткені ауыл шаруашылық дақылдарына байланысты нақты гектарға бекітілген нормативтер бар»,- деп түсіндірді Тұяқбаев.

Өңірден тысқары жерлерге жанармайдың кетіп қалмауы үшін облыс басшылығы операторларға ЖЖМ үлкен көлемде сатпай, тек бөлшектік көлемде сатуды өтінді.  Әкім орынбасарының айтуынша, әзірге солярканы облыс аумағынан  тысқары жаққа тасымалдау туралы фактілер тіркелмеген.

«Біз жанармайды жіберу және бөлуді бақылауда ұстаймыз, күн сайын сараптаймыз. Жанармайдың жетіспеушілігі туындаған жағдайда бірден әрекет етеміз, бөлінген көлем қайда кеткендігін анықтаймыз. Сатушылардың бірі өзінде бар қорды ұстап, жанармайдың жетіспеушілігін қолдан жасауы мүмкін. Барлық мәселе бойынша халықтың бізге келуін сұраймыз. Біз оларды шұғыл шешуге тырысамыз»,- деп қорытындылады Сапарбек Тұяқбаев.

Клара Ларина, Шымкент