DOW J 24 580,91 Hang Seng 24 266,06
FTSE 100 6 045,69 РТС 1 215,69
KASE 2 304,04 Brent 36,55
Полиэтилен дорбаның қай түріне тыйым салынады

Полиэтилен дорбаның қай түріне тыйым салынады

Қазақстанда күніне 15 млн полиэтилен дорба қолданылады. 

30 Қазан 2019 14:45 1314

Полиэтилен дорбаның қай түріне тыйым салынады

Автор:

Есімжан Нақтыбайұлы

Экологиялық кодекстің жаңа жобасына полиэтилен дорбаларға тыйым салу нормасы енгізілуі мүмкін. Бұл туралы Экология, геология және табиғи ресурстар министрінің орынбасары Ахметжан Пірімқұлов айтты. Қазақстан-Франция сауда-өнеркәсіп палатасының «Қалдықтарды қайта өңдеу стратегиясы» атты форумына қатысқан вице-министр аталмыш тыйым қалай жүзеге асатынын түсіндірді.

«Біз полиэтилен пакеттерді пайдалануға тыйым салу аздық ететінін түсінеміз. Министр сұхбатында айтқандай,  елімізде күніне 15 млн полиэтилен пакет қолданылады екен. Елдегі ірі сауда өкілдерімен меморандум жасадық. Олар полиэтилен дорбаны тегін беруден бас тартуға дайын. Халықаралық тәжірибе аталмыш дорбаны ақылы етсе, қолданыс көлемі 30-40%-ға  кемитінін көрсетіп отыр.  Бұл жерде сауда орындарына алғыс айтқым келеді. Олар дорба саудасынан түскен ақшаны қайырымдылық мақсатқа жұмсамақшы. Ертең халық сауда орындары дорба сатып табыс тауып жатыр деп айтпау үшін осындай қадамға бармақшы», – деді министрлік өкілі.

Вице-министр бұл мәселе қоғам ішінде әбден пісіп жетілгенін айтады. Сондықтан мәселені депутаттар алдына қоюды жоспарлап отыр. Негізгі шешім соларға байланысты болмақ.

«Экологиялық кодекс жобасын Мәжілісте қарау кезінде  полиэтилен дорба қолдануға тыйым салу мәселесін көтермекшіміз. Менің ойымша, қоғам бұған дайын.  Тыйым 2021 немес 2022 жылы енгізілмейтіні түсінікті. Бірақ алдағы 5 жылдың ішінде осындай шешімге келуіміз керек. Қайта өңдеушілер де соған бейімделіп жұмыс істейтін болады. Қоғамды осы ұстанымды қолдауға шақырамын. Бұл бәлкім жағымды норма емес шығар. Бірақ  қоршаған ортаны қорғау үшін қажет норма. Сондықтан түбі бір осы қадамға баруымыз керек», – деген Ахметжан Пірімқұлов тыйым тек бір мәрте қолдануға жарамды полиэтилен ыдыстарға қатысты екенін ескертті.

«Полиэтилен дорба өндірісін шектеу жаңа кодексте қаралмаған. Тыйым тек оны пайдалануға қатысты. Полиэтилен дорба дегенде аталмыш материалдан жасалған ыдыстың барлығына тыйым салынғалы жатқан жоқ. Әңгіме 15-20 микроннан жұқа дорбалар туралы болып отыр. Осыны түсіну маңызды. Ондай дорбаның басым бөлігі бізге көрші елдерден әкелінеді. Яғни өзімізде өндіріліп жатқан жоқ», – деді ведомство өкілі.

Шараны ұйымдастырушы Қазақстан-Франция сауда сауда-өнеркәсіп палатасының президенті Жерар Фриес өзінің полиэтилен дорбамен қалай күресетінін айтты.

«Мен дүкендерде өзіммен бірге Франциядан әкелген дорбаны пайдаланамын.  Дүкендегілер маған таңданып қарайды. Неге өзіммен бірге дорба алып жүретінімді түсінбей жатады. Мен пайдаланатын дорбалар қайта өңделеді. Бұл әрекетімді қоғамға үлгі көрсету немесе үн тастау деп санаймын», – деді Франция өкілі.

Форум барысында Францияның қалдықтарды кәдеге жарату, қоршаған ортаны қоқыстан қорғау тәжірибесін Қазақстанға енгізу тетіктері талқыланды.

Есімжан Нақтыбайұлы

inbusiness.kz-ті қараңыз, оқыңыз :

Полиэтилен пакет тегін берілмейтін болды

Қазақстан қалдықсыз қоғамға бет бұрды.   

16 Қараша 2019 12:52 1275

Полиэтилен пакет тегін берілмейтін болды

Желтоқсан айының алғашқы күнінен бастап елордадағы ірі сауда орталықтарының бірінде азық-түлік пен тұрмыстық зат салу үшін осыған дейін тегін берілген полиэтилен пакет үшін ақы алынады. Алдын ала жарияланғандай, бір полиэтилен пакеттің құны – 5 теңге.

Бұл бастама 2025 жылға дейін полиэтилен пакеттен біржола құтылу үшін қолға алынып отыр. Қалдықсыз қоғам құруды көздейтін жоба бірнеше кезең бойынша жүзеге асырылады. Бұл туралы экология, геология және табиғи ресурстар министрі Мағзұм Мырзағалиев тілшілерге берген сұхбатында айтты.

«Төлем енгізу полиэтилен пакеттердің айналымын 30%-ға төмендетеді. Осылайша қоқысқа лақтырылатын пакет саны қысқарады. Бүгінгі таңда әлем бойынша жыл сайын 500 млрд, Қазақстан бойынша 5 миллионға жуық тұрмыстық қатты қалдық қоқысқа тасталады. Біздің елде шамамен 481 мың тоннадан астам қоқыс пластик пен полиэтиленнен құралады. Өздеріңіз білетіндей, полиэтилен пакет жылдар бойы шірімей, экологияны ластап жатады. Біз 2025 жылға дейін елімізде қалдықсыз қоғам қалыптастыруды жоспарлап отырмыз. Мақсатқа жету үшін полиэтилен пакеттен біржола бас тартамыз. Оны қолданыстан шығару үшін қағаз қаптамаларға ауысамыз», – деді.

Оның сөзінше, өткен жылы 127 ел пластиктен жасалған бір реттік өнімді пайдалануға тыйым салған. 30 ел полиэтилен пакет үшін төлем енгізген. Ал 27 мемлекет қоршаған ортаға зиян келтіретін пластик заттардың қолданылуына шектеу қойған.

Дания 1994 жылдан бері полиэтилен пакетті тегін тарататын дүкендерге салық салады. Ирландияда биопакет қана қолданылады. Фин­лян­дияда пластик пакет қабылдайтын автоматтар орнатылған. Ал Францияда 2016 жылдан бастап заң бойынша полиэтилен пакет пен пластик ыдыс қолдануға болмайды. Өзбекстан биылдан бастап полиэтилен пакет пайдалануға шектеу қойды. Ал солтүстіктегі көршіміздің 62 гипермаркеті полиэтилен пакет сатпайды. 2015 жылы Лондонда полиэтилен пакет 5 центтен сатыла бастады.

Нәтижесінде полиэтилен пакет тұтыну көлемі бір жылда 83%-ға қысқарған.

«Қоршаған ортаны қалдықпен ластамас үшін оны екінші рет шикізат ретінде қолдану керек», – деді министр.

Айта кетейік, ел аумағында күн сайын шамамен 15 млн пластик пакет қолданылады. Ал қағаз қаптамаларға, яғни биопакеттерге сұраныс жоқ.

Себебі ол ұсынылмайды.

Біле жүріңіз, полиэтилен пакет ең алғаш рет 1957 жылы АҚШ-та шыққан. Бағасы арзан және зат тасуға ыңғайлы болғандықтан ол дүниежүзіне тарап кеткен.

Абылай Бейбарыс

inbusiness.kz-ті қараңыз, оқыңыз :

Жаңалықтарға жазылу: