Қазақстан жолдары 30 жылда қаншаға ұзарды?

1415

1991-2020 жылдар аралығында елімізде республикалық маңызы бар 13,4 мың шақырым автокөлік жолы салынып, қайта жаңартылған.  

Қазақстан жолдары 30 жылда қаншаға ұзарды?

Осының нәтижесінде республикалық маңызы бар автокөлік жолдары желісінің бұзылған учаскелері қалпына келді. "Батыс Еуропа – Батыс Қытай" секілді 6 негізгі халықаралық транзиттік дәліздің жұмысы жаңа деңгейге шықты. Сөйтіп, учаскелердің көліктік пайдалану жағдайы едәуір жақсарды.

Деректерге сүйенсек, 1991 жылы ел бойынша жалпы қолданыстағы автокөлік жолдары желісінің ұзындығы 86 мың шақырымды құраған екен. Бүгінде бұл көрсеткіш 96,8 мың шақырымға тең. Яғни, елдегі жолдардың ұзындығы 10,2 мың шақырымға артқан.

Тәуелсіз Қазақстан тарихындағы алғашқы әрі ауқымды жол жобасы – "Батыс Еуропа – Батыс Қытай" халықаралық транзиттік дәлізін реконструкциялау. Қазақстан аумағы арқылы өтетін дәліздің ұзындығы 2787 шақырымды құрады. Жобаны іске асыруға 60-тан астам құрылыс-жол компаниясы тартылды. 35 мыңға жуық адам жұмыспен қамтылды. 47 жаңа өндіріс орны құрылды және жұмыс істеп тұрған 8 нысан кеңейтілді. Құрылыс 2017 жылы аяқталды.

Жобаны іске асыру нәтижесінде жол жүру уақыты екі есеге қысқарып, көлік ағыны айтарлықтай ұлғайды. Бүгінде дәліз бүкіл ел бойынша транзиттік жүктердің шамамен 90 пайызын қамтамасыз етеді. Мәселен, 2019 жылы бұл арқылы 1,71 млн тонна жүк тасымалданған. Транзиттік дәліздің жылдық орташа экономикалық тиімділігі 190 млрд теңгеден асады. Бұдан бөлек, мұнда орын алатын жол-көлік оқиғаларының үлесі 27 пайызға төмендеген. Сол секілді дүкен сөрелеріне түсетін тауарлардың түпкілікті бағасындағы көлік компонентінің үлесі азайып, бұл жағдай жалпы бағаның арзандауына алып келді.

Бүгінде жол инфрақұрылымын дамытуда 2020-2025 жылдарға арналған "Нұрлы жол" мемлекеттік бағдарламасының алар орны ерекше. Бағдарламаның бірінші бесжылдығы 2020 жылы аяқталды да, былтыр екінші бесжылдық басталды. Алғашқы бесжылдық аясында 3 мың шақырым жол салынып, реконструкцияланды. Жақсы және қанағаттанарлық жағдайдағы республикалық маңызы бар автокөлік жолдарының үлесі 88 пайызға, ал жергілікті маңызы бар жолдардың үлесі 71 пайызға дейін көтерілді. Бағдарламаның екінші бесжылдығында 11 мың шақырым жол ретке келтіріледі.

Республикалық жолдар желісінде ақы төлеу жүйесін енгізу жұмыстары жалғасуда. 2020-2025 жылдар аралығында 11 мың шақырым жолды ақылы ету көзделіп отыр. Қазіргі уақытта барлығы 682 шақырым жол ақылы жолдар қатарына енгізілген. 2020 жылдың қорытындысы бойынша қолданыстағы ақылы 4 учаскеден 5,7 млрд теңге қаражат жиналды. 2021 жылы 29 млрд теңге түсім түседі деген болжам бар.

Ғалия Әділ

Telegram
БІЗДІҢ ТЕЛЕГРАМ АРНАМЫЗҒА ҚОСЫЛЫҢЫЗ Ең соңғы жаңалықтар осында
Жазылу
Telegram арнамызға жазылыңыз! Жаңалықтар туралы бірінші біліңіз
Жазылу