/img/tv1.svg
RU KZ
Hang Seng 27 643,95 РТС 1 542,08
KASE 2 340,49 FTSE 100 7 457,02
DOW J 29 399,03 Алтын 1 611,20
Жаңа шенеуніктерді жұмысқа алуға мораторий жарияланбақ

Жаңа шенеуніктерді жұмысқа алуға мораторий жарияланбақ

Науқаннан аман қалатын мекемелердің де нақты тізімі белгілі болды.

14 Қаңтар 2020 10:39 1403

Жаңа шенеуніктерді жұмысқа алуға мораторий жарияланбақ

Автор:

Жанат Ардақ

Үкімет «Қазақстанда мемлекеттік органдарының жүйесін одан әрі оңтайландыру жөніндегі шаралар туралы» Президенттің жаңа Жарлығының жобасын жария етті.

«Қазақстанда мемлекеттік басқару жүйесін одан әрі жетілдіру мақсатында қаулы етемін: біріншіден, жаңадан құрылатын немесе қайта ұйымдастырылатын мемлекеттік органдарды, сондай-ақ осы жарлыққа қосымшада көрсетілген меморгандарды қоспағанда, «Б» корпусының бос мемлекеттік әкімшілік лауазымдарына орналасуға жалпы конкурс жариялауға 2021 жылғы 1 қаңтарға дейін мораторий енгізілсін», – делінген құжатта.

Екіншіден, 2020 жылғы 1 сәуірде бюджет қаражаты есебінен ұсталатын мемлекеттік қызметшілердің штат санын 5 пайызға қысқарту басталады деп жоспарлануда.

Үш жылға, яғни 2020–2022 жылдарға арналған бюджет былтыр бекітілгені мәлім. Бұл ретте мораторий және штат санын қысқарту нәтижесінде босатылған мемлекеттік бюджет қаражаты қазынаға кері алынбайды. Басшыларға ол миллиардтарды штатта қалған қызметкерлердің жалақысын көтеруге жұмсауға рұқсат етіледі.  

Жалпы, келесі жылдары бұл науқан жалғаспақ.

Мемлекет басшысы Жарлығы жобасына түсіндірме жазбада Премьер Асқар Мамин бұл қадам екі бірдей міндетті орындауға, нақтылай кетсек, «елімізде жинақы әрі ықшам мемлекеттік аппарат құруға» және «меморгандар тиімділігін арттыруға» бағытталғанын айтады.

Үкіметбасының мәліметінше, құжат қабылданған жағдайда, шенеуніктердің, сонымен қатар ұлттық холдингтер мен ұлттық компаниялар қызметкерлерінің саны 2020 жылдан 2023 жылға дейін кезең-кезеңмен 25%-ға азайтылады.

Қысқарту шаралары республикалық деңгейде де (министрліктер, агенттіктер мен ведомстволарда), жергілікті деңгейлерде де (облыстар мен аудан-қалаларда), сондай-ақ квазимемлекеттік секторда да жүреді. Мораторий мен қысқартудан тек мына мекемелер құтылады.

Штат саны қысқартылуға жатпайтын меморгандардың тізбесі:

1. Президент Әкімшілігі

2. Президенттің іс басқармасы

3. Тұңғыш Президент–Елбасының кеңсесі

4. Тұңғыш Президент архиві

5. Сенат аппараты

6. Мәжіліс аппараты

7. Премьер-министр кеңсесі

8. Қорғаныс министрлігі

9. Орталық сайлау комиссиясы

10. Конституциялық кеңес

11. Жоғары сот кеңесі

12. Адам құқықтары жөніндегі ұлттық орталық

13. Ауылдық округтер және ауылдар әкімдерінің аппараттары.

Мемлекеттік қызмет істері агенттігінің дерегінше, 2019 жылы Қазақстанда мемқызметшілердің штаттық саны 98 мың 726 бірлікті құрады. Тарата кетсек, оның 453-і – бірінші басшылар, яғни мемлекеттік саяси қызметшілер. Басым бөлігі – 98 мың 273-і төменгі лауазымдағылар.

Алдыңғы әкімшілік реформалар және қысқарту науқандарынан кейін мемаппарат қайтадан қампайып, ұлғайып шыға келетін.

Алайда кейінгі екі жылда шенеуніктердің штаттық саны көп өзгермеген екен. Мысалы, 2017 жылы бұл көрсеткіш 98 мың 705 бірлік болған. Тек министр, агенттік басшысы және басқа биік лауазымды тұлғалар лауазымдарының саны өсіпті: екі жыл бұрын саяси мемлекеттік қызметшілердің штаттық саны 433 бірлік қана болатын, қазір – 453. Алда көбеюі де ғажап емес. Себебі, алдағы қысқарту науқаны «саяси» мәртебесі барларға таралмайды.

Бұл жерде неге «бірлік» деген ұғым қолданылғанын түсіндіре кеткен жөн. 98 726 штаттық бірлік – мемқызметтегі шенеуніктерге арналған барлық жұмыс орнын білдіреді. Арасында біразы бос тұр. Мораторий қабылданған жағдайда, адам алуға тыйым салынбақ.

Агенттік мәліметінше, 2019 жылы мемқызметшілердің нақты саны 90 мың 932 адамды немесе штат санының 92,1%-ын құрады. Осылайша, 7 мың 794 жұмыс орнының бос тұрғаны белгілі болды. Мысалы, мемлекеттік саяси қызметшілердің 443-і немесе олардың штат санының 97,8%-ы ғана тағайындалған.

Бірақ Президент жарлығы жобасында тек «Б» корпусының бос мемлекеттік әкімшілік лауазымдарына ғана мораторий енгізу қарастырылған. Бұл корпуста былтыр 97 мың 988 штаттық бірлік болды. Дегенмен, соның тек 90 мың 218-інде немесе 92,1%-ында мамандар жұмыс жасауда.

Нәтижесінде, «Б» корпусында шамамен 7,7 мыңдай «вакансия» болған. Дәл осыларға енді конкурс жарияланбайтынға ұқсайды.

«Тұтастай алғанда, мемқызметшілер арасындағы әйелдер үлесі – 50 мың 331 немесе 55,4%. Оның ішінде мемлекеттік саяси қызметшілер арасындағы әйелдер үлесі – 11,7%, «А» корпусында – 3,3%, «Б» корпусында – 55,7%. Барлық шенеуніктердің орташа жасы – 38,7 жас. Бұл ретте мемлекеттік саяси қызметшілердің орташа жасы – 47,8 жас, «А» корпусында – 47,3 жас, «Б» корпусында – 38,7 жас. Мемқызметшілер арасында 50-ден жоғары жастағылар саны 18 мың 715 адам немесе 20,6%. Мемқызметшілердің 91,7%-ында немесе 83 мың 421 адамда жоғары білімі бар», – деп мәлім етті Мемқызмет істері агенттігі.

Қазіргі уақытта мемлекеттік қызметте «Болашақ» бағдарламасының небары 570 түлегі ғана жұмыс істейді.

Жанат Ардақ

inbusiness.kz-ті қараңыз, оқыңыз :

Университетте көшбасшы болған жастар базарда жүр

Түркістан облысында «Алтын қор» үздік бітірушілерге арналған жастар жобасы жастарды кадрлық іріктеуге бағытталған жазғы лагерьдің кезекті кездесуін өткізді.

01 Тамыз 2019 11:34 1621

Университетте көшбасшы болған жастар базарда жүр

Жиында Түркістан облысы ҚР Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің Түркістан облысы бойынша департаментінің басшысы Ғалым Тұрсынбаев жастармен жүздесіп, мемлекеттік қызмет жайлы ақпарат берді. Мемлекетке қызмет етуге шақырды.

Алайда жастар жағы жоғарғы оқу орындарындағы көшбасшы студенттер дипломын қолына алғаннн кейін мемлекетке емес, базарға жұмыс істеуге кетіп жатқанын алға тартты.

«Кейбір нағыз көшбасшы жігіттеріміз сауда да жүр. Сол жігіттермен сөйлесіп, әкімдікке, мемлекеттік қызметке кір десек, олардан еститін жауабымыз әкімдіктің айлығы аз. Жанұямызды асырауға жетпейді дейді. Осы мәселені қалай шешуге болады», – дейді ОҚМУ-нің 4-курс студенті Жасұрбек Жұматаев.

«Қазіргі таңда, мемлекеттік қызмет саласындағы жалақыны көтеру мәселесі қолға алынып жатыр. Мына ФБША – факторлы балдық шкала бірқатар мемлекеттік органдарда, бірқатар облыстар мен қалаларда енгізілген. Атап айтар болсақ, Мемлекеттік қызмет істер агенттігі, Әділет министрлігі,  Астана мен Маңғыстау облысы, Шымкент пен Алматыда. Яғни, Маңғыстау облысын алар болсақ, біздің облыстағы ең төменгі жалақы ауыл әкімдігіндегі жетекші маманында 50 мыңның үстінде болса, ол жерде 100 мыңның үстінен басталады. Яғни, екі есе көтерілген. Егер аз адаммен сол жұмысты атқара білсеңдер, онда қалған қысқартылған штатты ешкім тартып алмайды. Содан үнемделген қаржыны басқа мемлекеттік қызметшілер арасында бөліп отыруға рұқсат берген. Біздің департаментте  бас маман бұрын 90 мың теңге алса, қазір үнемдеудің арқасында  270 мың теңге айлық алады. Ол өте жоғары жалақы деп ойлаймын», – деді Ғалым Тұрсынбаев. 

Айта кетейік,Түркістан облысында  «Алтын қор» үздік бітірушілерге арналған жастар жобасы 2003 жылдан бастап  жоғарғы оқу орнын үздік бітіріп мемлекеттік қызметке ынтасы бар жастарды қолдау мақсатында кадрлық резервті жасақтау жұмыстарын атқарып отыр.

Арай Есенбек

Журналистке қырын қараған шенеунік жалақыдан қағылады

Парламент мәжілісінің жалпы отырысында талқыға түскен заң жобасында мемлекеттік қызметшілердің де жауапкершілігі күшейтуді қарастырады.

08 Қараша 2017 16:17 1669

Журналистке қырын қараған шенеунік жалақыдан қағылады

Депутаттар журналистерге қатысты құжатты – «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне ақпарат және коммуникациялар мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заңының жобасын бірінші оқылымда қабылдады.

Бұл заң жобасын әзірлеген ақпарат және коммуникациялар министрі Дәурен Абаевтың айтуынша, бұқаралық ақпарат құралдарының сұрауына жауап бермейтін шенеуніктердің жалақысы төмендетілетін болады.

«Олардың қызметінің тиімділігін бағалау бонустық-балдық жүйеге келтірілуде. Сол себепті егер ол жауап бермесе, тиісінше, рейтингі құлдырайды, нәтижесінде, еңбекақысы да кемиді. Меморгандардың қызметі тиімділігінің өлшем-критерийлерінің бірі – БАҚ-пен жұмыс болады. Мемлекеттік қызметшілерге арнайы KPI, тиімділік көрсеткіштері белгіленеді, ол өз жұмысында соған сәйкес келуге міндеттенеді. Басшылар оның KPI көрсеткіштеріне жауап беретін-бермейтінін қарап отырады. Жауап бермесе, жұмыстан босата алады», – деді Дәурен Абаев.

Алайда осы заң жобасы шенеуніктердің БАҚ сұрауына жауап беруі уақытын қазіргі үш күннен 15 күнге дейін ұлғайтуды көздейді. Бұған журналистік қауымдастық қарсы, себебі, қазіргі жаңалығы желмен жарысқан заманда жарты ай ішінде ол тақырып өзектілігін толық жоюы мүмкін. Депутаттар да ақпарат құралдары өкілдерінің ұстанымын қолдайды. Сондықтан ақпарат министрі өздері ұсынған бұл мерзімді сәл азайтуға көнген сыңай танытты. Нақты қанша күнге дейін азайтатыны заң жобасын екінші оқылымда қарау барысында белгілі болады.

Бақыт Көмекбайұлы

inbusiness.kz-ті қараңыз, оқыңыз :

Жаңалықтарға жазылу: