/img/tv1.svg
RU KZ
Шымкентте пневмониядан 23 адам қайтыс болды

Шымкентте пневмониядан 23 адам қайтыс болды

Қалада өкпенің қабынуы өршіп тұр. Бұған тіпті ақ халаттылар да алаңдап отыр.  

22:27 23 Маусым 2020 2716

Шымкентте пневмониядан 23 адам қайтыс болды

Автор:

Жансая Тәуекелқызы

Шымкент қаласы әкімінің бірінші орынбасары Ербол Садырдың мәліметінше, қалада тек коронавирус індеті емес, одан өзге жедел респираторлы вирусты инфекция мен пневмония дерті де өршіп кеткен. Салдарынан өкпенің қабынуына шағымданып, жедел жәрдем шақырушылар соңғы уақытта күрт артқан. Ал әкімдіктегілер мен тиісті басқармадағылар болса, жағдайды ушықтырмаудың барлық амалын жасап жатқандарын айтады.​

«Біз нақты жоспар жасап, соған сай жұмыстар атқарудамыз. Бүгінгі таңда қалада жедел жәрдем қызметінің 100 бригадасы жұмыс істеп жатыр. Сонымен қатар «103» қызметі арқылы қоңырау қабылдайтын диспетчер санын арттырдық. Жедел жәрдем шақырушылар еселеп​ артты. Көбі ЖРВИ мен пневмония бойынша шағымдануда. Қателеспесем, бір ғана пневмониямен күніне 300-ге дейін ​ адам хабарласады. Бригада науқастардың жағдайына қарай әрекет етеді. Бірінші кезекте ауруханаларға жағдайы ауыр науқастар жатқызылуда. Бір күнде кейде 129 адамға дейін дәл осы диагноздармен провизорлық стационарға келіп түседі», – деді Ербол Садыр тілшілерге берген сұхбатында.​

Ал кейде дене қызуы көтерілген науқастар үйлерінде өздігінше дәрі-дәрмек ішіп, емделуге тырысады дейді әкім орынбасары. Салдарынан жағдайы ауырлап, кейде қант диабеті сынды өзге де қосымша созылмалы аурулары көтеріліп, қайтыс болады дейді ол. ​Соңғы 4 күнде Шымкентте 23 адам пневмониядан көз жұмған.

Шенеуніктің сөзінше, соңғы аптада пневмония мен ЖРВИ-ге шалдығушылардың көптігінен қаладағы провизорлық стационарлар лық толы. Мәселен, қалалық жұқпалы аурулар ауруханасында орын жоқ. «Атамекен» медицина орталығы мен коронавирус​ індетінің белең алуына байланысты бой көтерген жұқпалы аурулар госпиталінде де науқастар жетерлік.​
«Қалада дәрі-дәрмек қоры жеткілікті және бағасы да бақылауда» деп сендірген Ербол Садыр жасанды желдету аппараттары (ИВЛ) да шаһарда жеткілікті дейді. Бүгінде қалада 301 ИВЛ аппараты бар. Тағы 100 құрылғыға тапсырыс беріліп қойыпты. ​

Күні бүгінге дейін Шымкентте COVID-19 инфекциясын жұқтырғандар саны 1500-ге дейін жеткен. Ал қауіпті індетке шалдыққан медицина қызметкерлерінің​ саны да өкінішке орай азамай тұр. Қаладағы ақ халаттылардың 20 пайызынан аталған індет анықталған. Сол себептен маман жетіспеушілігі орын алмас үшін​ жоғары және орта арнаулы медицина мекемелерін бітірген жас мамандар​ жұмысқа шақырылды деп отыр екен.​

Жансая Тәуекелқызы​

Кавасаки синдромы: балаларды бұл індеттен қалай қорғай аламыз?

Аталған дерт тек коронавируспен ауырған балаларда ғана кездеседі. 

13 Тамыз 2020 13:36 4439

Соңғы күндері  желіде тараған Кавасаки синдромына шалдыққан балалар туралы ақпарат елдің үрейін ұшырды. Алайда бұл ауру жаппай тараған жоқ. Пандемия басталғалы Алматы, Нұр-Сұлтан, Павлодар қалаларында синдромның үш дерегі тіркелген. Ал желіде Кавасаки коронавирустың тек балалар арасында кездесетін түрі деген жансақ пікірлер де өріп жүр. Сондықтан бұл синдром туралы нақты деректер мен маман пікірін ұсынамыз.

«Сақтансаң, сақтайды»

Кавасаки синдромы алғаш рет Италияда -10, Нью-Йоркте - 53, Лондонда 8 балада байқалған. Оның қайдан пайда болатынын шетелдік дәрігерлер де дөп басып айта алмай отыр. Мамандардың айтуынша бұдан сақтанудың жалғыз жолы коронавирустық инфекцияны жұқтырмау. Өйткені аталған синдром коронавирустан емделген балаларда екі-үш аптадан кейін анықталған. Медицинада мұны «COVID-19-бен уақытша байланыстағы мультижүйелік қабыну» деп сипаттайды. Яғни, бұл дерт коронавируспен тікелей байланысты.

Кавасаки синдромы мен Каваски ауруы

Педиатрия және балалар хирургиясы ғылыми орталығының басқарма төрайымы Риза Боранбаева бұл синдромға шалдықпау үшін ең алдымен коронавирустан сақтану керегін айтады. Ол үшін сау балаларға түрлі дәрі беріп алдын-алуға тырысудың қажеті жоқ. Әдеттегі сақтық шараларын жасау жеткілікті.  Бұған қоса Кавасаки синдромынан бөлек, осыған ұқсас Каваски ауруы да бар екен.

«Екеуінің айырмашылығы - аурумен жаңа туған нәрестеден бастап 8 жасқа дейінгі балалар ауырса, синдром 20 жасқа дейінгі жасөспірім мен жастар арасында да болуы мүмкін», – дейді дәрігер.

Кавасаки ауруымен Қазақстанда жылына шамамен бес бала ауырады. Ал синдром биыл тұңғыш рет тіркелген.

«Оның басты белгісі – бала коронавирустан емделгеннен кейінгі екі-үш аптада білінеді. Алдымен дене қызуы 38 немесе одан да жоғары көтеріліп, бұл бірнеше күн бойы жалғасады. Балада жөтел пайда болып, тыныс алуы қиындап, аяқ-қолы, денесінде бөрткен, көзінде коньюнктивит пайда болады. Тілі, алақаны мен табаны қызарып, іші қатты ауырып, өтуі мүмкін», – дейді Риза Боранбаева.

Медицина маманының айтуынша, мұндай белгі байқалса, учаскелік дәрігер мен жәдел жәрдемді шақыру керек. Алайда инфекциялық бөлімге жатқызуды талап етудің керегі жоқ.

«Балада Кавасаки синдромының белгісі байқалса, инфекциялық бөлімге емес, көпсалалы педиатриялық клиникаға жатқызу қажет», – дейді «ақ халатты».

Асқындырып алмау керек

Ем стационарда жүргізіледі. Ауруханада сараптама тағайындалып, қан сарапталып, коагулограмма жасалып, УЗИ, КТ, ренгтген арқылы тексеріп, салалы диагностика жасайды. Адам бұл індетпен орташа немесе ауыр деңгейде ауыруы мүмкін.  

«Дерт асқынып кетсе, тамырларды зақымдап, жүрек жетіспеушілігіне алып келуі ғажап емес. Егер дер кезінде анықтап, көмек көрсетілсе ауруды асқындырып алмай жылдам емдеуге болады», – деді Риза Боранбаева.

Мамандардың айтуынша, бастысы коронавирустан сақтану. Егер шалдыққан күннің өзінде аталған синдром белгісі пайда болады деп үрейленудің қажеті жоқ. Өйткені Англияда коронавирусқа шалдыққан 313 мың баланың тек 200-нен бұл синдром белгісі байқалған.

Ал балалардың коронавирусты жұқтыруы ересектерге қарағанда сирек. Қытай, Италия, АҚШ, Англияда бұл дертке шалдыққандардың 2%-ы ғана балалар. ҚР Денсаулық сақтау министрлігінің ресми өкілі Бағдат Қожахметов БАҚ-қа берген ақпаратында коронавирустық инфекцияны 2257 бала жұқтырып, оның 114-і ауруханада жатқанын айтқан. Кавасаки синдромы туралы деректерді ең алдымен осы балалардың ата-аналары қаперде ұстауы тиіс.


Біздің Telegram каналымызға жазылыңыздар! 

Құралай Құдайберген

Министрлер денсаулық сақтау саласын сынақ алаңына айналдырды

Реформадан көз ашпаған отандық медицина оңалмай тұр.

11 Тамыз 2020 15:58 1903

Қазақстан коронавируспен күрескен елдердің алдында омақаса құлады. Ал денсаулық сақтау саласының шікірейген шенеуніктері қарапайым халықтың амандығы үшін «бастары ауырып, балтырлары сыздамайтынын» көрсетті. Жүйеде жылдар бойы қордаланған және шешімін таппаған мәселелер отандық медицинаны осындай жағдайға жеткізді.

Денсаулық сақтау жүйесіндегі бассыздық тәуелсіздіктің алаң-елеңінде басталды. Халық киерге киім, ішерге ас таппай жүргенде сол кездегі денсаулық сақтау министрі Василий Девятко: «Медицинаны нарыққа бейімдеу керек!» деген ұранмен медициналық сақтандыру қорын құрды. Ойланбай істелген істің ақыры жақсы болмады. Халықтың қорға құйған миллиондаған қаржысы қолды болды. Сол кездегі міндетті медициналық сақтандыру қорының басшысы Талапкер Иманбаев қыруар қаржыны қымқырып, шетел асып кетті. 2001 жылы Қазақстан Республикасының соты Талапкер Иманбаевты ұйымдасқан қылмыстық топтың басшысы ретінде сыртынан 9 жылға соттады. Ал оның сыбайластары табылған да, танылған да жоқ.

Медициналық сақтандыру қорының құрылуына ұйытқы болған сол кездегі денсаулық сақтау министрі Виталий Девятко да судан «құп-құрғақ» күйінде шықты. Осылайша елімізге енгізілген алғашқы міндетті медициналық сақтандыру қоры құрдымға кетті. Осы жерде айта кетейік, қазіргі міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесі де жетісіп тұрған жоқ.

2004 жылы денсаулық сақтау министрі қызметіне негізгі мамандығы энергетик, менеджер-экономист Ерболат Досаев тағайындалды. Ол еліміздің денсаулық сақтау саласын апаттық жағдайға жеткізді.

Ерболат Досаев ауылдық жерлердегі фельдшерлік-акушерлік пункттерді қысқартты. Балалар емханалары мен әйелдерге кеңес беретін орталықтарды жапты. Тегін медициналық қызмет деген түсінікті жойды.

Менеджер-экономистің медицина саласыдағы мансаптық жолы 2006 жылы айқай-шумен аяқталды. Оңтүстік Қазақстан облысында 190 кішкентай бүлдіршін дәрігерлердің қателігінен ВИЧ-инфекциясын жұқтырып алды. Министр халықпен алысып, жұлысып жүріп, тағынан тайды. Бірақ ешқандай жауапкершілікке тартылмады.

Денсаулық сақтау саласының тізгіні Анатолий Дерновойдың қолына тигенде де айымыз оңынан туған жоқ. Әріптестері секілді ол да денсаулық сақтау саласын реформалауға білек сыбана кірісті. Министр медициналық жоғарғы оқу орындарындағы педиатрия факультетінің тамырына балта шапты. Балалар дәрігерін даярлайтын факультеттерді түбірімен жойды. Бірнеше жылдан кейін денсаулық сақтау саласы кадр тапшылығын сезіне бастады. Мәселені шешу үшін педиатрия факультеттері қайта ашылды. Бұл кезде Анатолий Дерновойдың денсаулық сақтау саласында шатағы жоқ еді. Себебі Президент оны қызметінен босатқан болатын.

Жақсылық Досқалиев 2 рет 2001-2004 және 2008-2010 жылдары денсаулық сақтау министрі болды. Алғаш рет министр болғанда ол отбасылық дәрігерлік амбулаторияларды көзден бұл-бұл ұшырды. Екінші рет министр болғанда қолданысқа бірыңғай ұлттық денсаулық сақтау жүйесін енгізді. Осыған сәйкес еліміздің кез келген азаматы қалаған емханада немесе ауруханада ем қабылдау құқығына ие болды. Жергілікті жердегі тұрғындар ем алу үшін жаппай Астана мен Алматыға лап қойғанда, бұл бастаманың қате екенін жасыру мүмкін емес еді. Жергілікті жерлердегі емханалар мен ауруханалар қаңырап қалғандықтан, оларды оңтайландыру қажет болды. Қызды-қыздыға келгенде министр аруханаларды жабу керек деп салды. Уақыт өте келе Жақсылық Досқалиевтің үстінен қызмет бабын асыра пайдалану фактісі бойынша қылмыстық іс қозғалды. Ол сотталып, артынан рақымшылыққа ілінді.

2010 жылы денсаулық сақтау саласының тізгінін қолға алған Салидат Қайырбекова «Саламатты Қазақстан» бағдарламасын жүзеге асыру арқылы 2020 жылы әр қазақстандыққа электронды денсаулық паспортын бермекші болды. Жобаға миллиардтар бөлінді. Бірақ халық электронды денсаулық паспортын көрген жоқ.

2014 жылы министр болған Тамара Дүйсенова міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесі мен «Денсаулық» мемлекеттік бағдарламасының жақтаушысы болды. Осының екеуінен де күні бүгінге дейін нақты нәтиже болған жоқ.

Елжан Біртанов денсаулық сақтау саласының басына 2017 жылы келді. Оның бұл саладағы «ерлігі» әлі ұмытылған жоқ. Аты аталған министрдің кезінде ауруханалардың жекешелендіріліп кетуіне, тіс емханаларындағы адам өліміне, тегін таратылуға тиіс дәрі-дәрмектің заңсыз саудалануына, жаңа туған нәрестенің тоңазытқышта «қатырылуына», дәрігерлердің жаппай коронавирус инфекциясын жұқтыруына қатысты шу шығып тұрды.

Денсаулық сақтау саласындағы сәтсіз реформалардың салдары пандемия кезінде толық әшкереленді. Масқарасы сол, халық қыл аяғы дәріханадан аспирин мен парацетамол таппай сандалды. Ал медициналық көмек дер кезінде көрсетілмей немесе сапасыз көрсетіліп, бақилық болып кеткен адамдар қаншама?!

Үш күн денсаулық сақтау бірінші вице-министрі, кейін министр болған Алексей Цой дәл қазір коронавируспен күресіп жатыр. Оның денсаулық сақтау саласын реформалауға дәл қазір уақыты жоқ. Күндердің бір күнінде уақыт табылады. Сонда ол қандай реформа ұсынады, оның нәтижесі қандай болады? Мұны ойлаудың өзі қорқынышты. Себебі халық денсаулық сақтау саласындағы реформалардан әбден зәрезап болып қалған.

Абылай Бейбарыс


Telegram каналымызға жазылыңыз!