/img/tv1.svg
RU KZ
DOW J 21 121,78 Hang Seng 23 076,46
FTSE 100 5 429,34 РТС 987,75
KASE 2 212,62 Brent 25,09
Ипотекалық несиенің салықтық шегеріміне шектеу қойылады

Ипотекалық несиенің салықтық шегеріміне шектеу қойылады

118 айлық есептік көрсеткіштен аспайтын сыйақыдан ғана салық шегерімі жасалады.  

30 Қаңтар 2020 19:15 2992

Ипотекалық несиенің салықтық шегеріміне шектеу қойылады

Автор:

Абылай Бейбарыс

Былтыр мемлекеттік кірістер комитеті 2020 жылдың 1 қаңтарынан бастап жеке тұлғалардың екінші деңгейлі банктерден немесе банк операцияларының жекелеген түрлерін жүзеге асыратын қаржы ұйымдарынан алған ипотекалық несиесінің ай сайынғы төлемінің сыйақысынан салық шегерімі жасалатынын жариялады. Биыл бұл операцияның 2021 жылдың 1 қаңтарына ауыстырылғаны және салық шегеріміне шектеу қойылатыны белгілі болды.

Бұқара білетіндей, бүгінгі таңда «Тұрғын үй құрылыс жинақ банкі» АҚ-дан

алынған ипотекалық несиенің ғана сыйақысы шегеріледі. Салық шегеріміне қол жеткізу үшін жұмыс орнының есеп бөліміне 3 құжат өткізу қажет. Бірінші, «Тұрғын үй құрылыс жинақ банкімен» жасалған ипотекалық тұрғын үй қарызы туралы шарт, екінші, сыйақы көрсетілген ипотекалық тұрғын үй қарызын өтеу кестесі, үшінші, қарыз бойынша сыйақының төленгенін растайтын түбіртек.

2021 жылдың 1 қаңтарынан бастап ел аумағында қаржылық қызмет көрсететін барлық банктер ипотекалық несиенің ай сайынғы төлемінің сыйақысын қайтаруға міндетті болады. Алайда олар ипотекалық несиенің 118 айлық есептік көрсеткішінің сыйақысынан аспайтын мөлшердегі қаражатқа ғана салық шегерімін жасайды. Әзірше 2021 жылы бір айлық есептік көрсеткіш қанша болатыны белгісіз. Сондықтан нақты қанша теңгеден салық шегерімі жасалатын тап басып айту қиын. Бір анығы екінші деңгейлі банктер 2021 жылы бір айлық есептік көрсеткішті 118 айлық есептік көрсеткішке көбейткенде шыққан ақшаға ғана салық шегерімін жасайды.

Бұл жерде мәселе салық шегеріміне қойылған шектеуден туып отыр. 118 айлық есептік көрсеткіш қалай, неге, не үшін белгіленді? Бұл бастама салық кодексіне қандай мақсатпен енгізілді?

«Бірінші несие бюросы» ЖШС мәліметінше, 2019 жылдың басында елде 247,7 мың ипотекалық келісімшарт болған. Мұндай несиелердің портфелі 1,4 трлн теңгені құраған. Есептеулер ипотекалық несиенің орташа мөлшері 5,25 млн теңгеден 5,65 млн теңгеге дейін құбылатынын және ретроспективті талдау барысында төмендеу үрдісі бар екенін көрсеткен. Яғни тұрғын үй заемының орташа мөлшері жылдан жылға тұрақты түрде төмендеп келеді.

Ипотекалық несиелердің мөлшері эволюциялық жолмен азайып жатыр, оған сырттан ықпал етіп, қандай да бір шектеу қоюдың қажеті жоқ.

Абылай Бейбарыс

 

inbusiness.kz-ті қараңыз, оқыңыз :

«Егер өтініш жіберілмесе, өсімпұл есептеліп кетеді» – банк қызметкері

ШОБ несиелік демалыс алуы үшін өтініш жазуы қажет.  

30 Наурыз 2020 20:33 4016

«Егер өтініш жіберілмесе, өсімпұл есептеліп кетеді» – банк қызметкері

Ел Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев үкіметтің төтенше жағдай жөніндегі мемлекеттік комиссияның отырысында дағдарысқа қарсы қолға алынатын шаралардың бірі ретінде шағын және орта бизнес (ШОБ) үшін несиелік демалыс беру керектігін алға тартқан еді.

Президент үндеуінде «банктерден толық түсіністік пен азаматтық ынтымақтастық» күтетінін айтып, несиелер мерзімін кейінге қалдыру банктерге қойылған талап емес, ұсыныс екенін білдірді.

Осы орайда редакциямызға Мемлекет басшысының ұсынысын банктер жете орындамай жатқанын айтып, кәсіпкерлер шағымдануда. Жамбыл облысынан телефон соққан шағын кәсіп иесі Олжас Қ. несие төлемдерінің мерзімін кейінге жылжытуға өтініш бергеніне қарамастан, төлем мерзімін өткізіп алғандар қатарына кіргенін айтты.

«Несиені мерзімінен кешіктірмей төлеп тұрушы едім, осы төтенше жағдайға байланысты табысымнан айырылдым. Сол себепті банкке барып, кредит төлемдерінің мерзімін кейінге қалтыруға өтініш бердім. Алайда, бүгін маған банкінен хабарласып, несие төлеу мерзімін өткізіп алғанымды айтты», – деді Жамбылдық кәсіпкер.

Бұл мәселенің шешімін білу үшін «Банк ЦентрКредит» акционерлік қоғамына хабарласып, банк қызметкерінің түсініктемесін сұрадық.

«ШОБ несиелік демалыс алуы үшін өтініш жазуы қажет. Өтініш міндетті түрде қарастырылады. Ары қарай төлем мерзімін өткізіп алған болып саналмайды. Банк сайтының басты бетінде «заңды тұлғалар мен жеке кәсіпкерлерге қарыздары бойынша төлемді кейінге қалдыру» деген сілтеме бар. Соны басқан кезде өтініштің формасын көресіз. Сол жерде форманы толтырып, қай почтаға жіберу керектігі жазылған. Алдымен өтінішті толтырып, принтерден шығарып, мөр басып, сканерден өткізіп, көрсетілген электронды поштаға жөнелтіп жіберсеңіз ешқандай мәселе туындамауы керек. Банкте ШОБ субъектілері үшін негізгі борыш пен сыйақыны төлеуді 90 күнге дейінгі мерзімге кейінге қалдыру және берешекті өтеу кестесін қайта қарастыру мүмкіндігі ұсынылған. Өтініштер 15 сәуірге дейін қабылданып, одан кейін қарастырылады. Егер өтініш жіберілмесе, өсімпұл есептеліп кетеді. Клиентіміз өтініші қабылданғанына сенімді болмаса, тағы бір мәрте жіберсе артық етпейді», – деп түсіндірді банк кеңесшісі.

Редакцияға хабарласқан кәсіпкерлердің көпшілігі елде болып жатқан жағдайға байланысты, табыс көзінен мүлдем айырылған. Қазір олар банкке несие төлеу мерзімін кейінге қалдыру туралы өтініш жазып, оң жауабын тағатсыздана күтуде.

Дегенмен, қаладағы банк бөлімшелері қызметін тоқтатқаннан кейін, бар ақшасын ала алмай, мемлекет көмегіне жүгінгелі жүргендер де кездеседі. Мысалы, Jusan банкінің атауы Цесна болған кезден бері келе жатқан клиенті елордалық кәсіпкер Инара К. осындай ойы бар екенін жасырмады.

«Банктің қашықтан қызмет көрсету жүйесі қосылғанын білген жоқпын. Банк бөлімшелері қызметін тоқтатып, клиентімнің аударған ақшасын ала алмай отырмын. Үйде азық-түлік алуға, басқа банктегі несиемді өтеуіме қаражат керек. Төтенше жағдайға байланысты банктен қашықтан қызмет көрсету жүйесін онлайн қосып беруін сұрап едім, ешқандай көмек көрсете алмайтынын айтты. Егер банктер ашылмаса, мемлекеттің беретін 42500 теңгесін сұрауға тура келетін сияқты», – дейді банк клиенті.

Аталмыш банкке хабарласып мән-жайды сұрап едік, кеңесшінің жауабы қысқа болды – «көмектесе алмаймыз».

Еске сала кетсек, Мемлекет басшысы «Біріншіден, төтенше жағдай қолданысы кезеңінде бұған дейін қабылданған айыппұлдар мен өсімпұлдарды есептеуге тыйыммен қатар халықтың барлық займдары бойынша негізгі қарыз бен сыйақы сомасын төлеуін тоқтата тұру қажет», – деген еді.

Нұржан Көшкін

Ипотекалық қарызды 3 ай төлемеуге рұқсат берілді

Қасым-Жомарт Тоқаев халықтың өтінішін орындады. 

24 Наурыз 2020 09:52 6888

Ипотекалық қарызды 3 ай төлемеуге рұқсат берілді

«Тұрғын үй құрылыс жинақ банкі», «Қазақстан ипотекалық компаниясы» және «Бәйтерек девелопмент» АҚ арқылы несие рәсімдеп, баспана алған жеке, заңды тұлғалар 3 ай ипотекалық қарыздарын қайтарудан босатылады. Бұл туралы «Бәйтерек» ұлттық басқарушы холдингінің» баспасөз қызметі хабарлады.

«Мемлекет басшысының 23 наурыз күні төтенше жағдай жөніндегі мемлекеттік комиссияның отырысында берген тапсырмасына сәйкес, уақытша қаржылық қиындыққа тап болған жеке және заңды тұлғалар үшін холдингтің тұрғын үй блогының еншілес ұйымдары барлық төлемдер бойынша, негізгі қарыз бен сыйақы сомасын қоса алғанда, тұрғын үй және тұрғын үйге жатпайтын жылжымайтын мүлік объектілерін сатып алу құқығымен жалдау, сатып алу, сату мәмілелері бойынша, айыппұл мен өсімақы есептемей, алдағы 3 айда (сәуір-мамыр-маусым) төлемдерді кейінге қалдыру туралы шешім қабылдады», – деп хабарланды рәсми мәлімдемеде.

Белгілі болғандай, борышкерлер мемлекеттік операторларға жеке кабинет, telegram-бот сондай-ақ ресми сайт арқылы қашықтықтан хабарласып, өтініш беруі керек. Әр өтініш жеке тәртіппен қаралады.

«Барлық сұрақтар бойынша call-орталықтар арқылы «Тұрғын үй құрылыс жинақ банкіне»: 300, «Қазақстан ипотекалық компаниясына»: +7 800 080 44 48 «Бәйтерек девелопмент» АҚ-ға: +7 7172 79 65 60, +7 800 080 01 01 телефон нөмірлері бойынша хабарласуға болады», – деп жазды «Бәйтерек» ұлттық басқарушы холдингінің» баспасөз қызметі.

Естеріңізге салайық, Ақордада өткен төтенше жағдай жөніндегі мемлекеттік комиссияның отырысында Президент Қасым-Жомарт Тоқаев халықтың барлық займдары бойынша негізгі қарыз сомасын төлеуді тоқтатуды тапсырды.

«Біріншіден, төтенше жағдай кезеңінде бұған дейін қабылданған айыппұлдар мен өсімпұлдарды есептеуге тыйым салумен қатар халықтың барлық займдары бойынша негізгі қарыз бен сыйақы сомасын төлеуін тоқтата тұру қажет. Банктерден толық түсіністік пен азаматтық ынтымақтастық күтемін», – деді Қасым-Жомарт Тоқаев.

Мемлекет басшысының мәлімдеуінше, ел азаматтары қаржылық қиындықтан құтылу үшін ломбардтарға, онлайн кредиторларға, микроқаржылық ұйымдарға жүгінетін болған.

«Азаматтарды алдауға жол беруге болмайды. Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігіне, бас прокуратураға, ақпарат және қоғамдық даму министрлігіне заңнаманың сақталуын тексеру бойынша ауқымды акция жүргізуге және заң бұзушыларды жария түрде жазалап, мұны БАҚ пен әлеуметтік желілерде барынша көрсетуді тапсырамын. Бұл қазақстандықтар қиын-қыстау жағдайда өздерінің құқықтарын мемлекет қатаң қорғайтындығын білу үшін қажет», – деді Президент.

Абылай Бейбарыс

inbusiness.kz-ті қараңыз, оқыңыз :

Жаңалықтарға жазылу: