/img/tv1.svg
RU KZ
DOW J 24 580,91 Hang Seng 24 266,06
FTSE 100 6 045,69 РТС 1 215,69
KASE 2 421,89 Brent 36,55
Коронавирус: әлем бойынша 18 наурыздағы соңғы жаңалықтар

Коронавирус: әлем бойынша 18 наурыздағы соңғы жаңалықтар

Әлемдік банк індетпен күреске бөлінетін қаражат көлемін 14 млрд долларға дейін көтерді. Қаржы ұйымы оның 8 млрд долларын жеке компаниялар мен олардың қызметкерлеріне шығындамақ.   

11:51 18 Наурыз 2020 14012

Коронавирус: әлем бойынша 18 наурыздағы соңғы жаңалықтар

Автор:

Табиғат Нұрболат

Қаза тапқандар мен жұқтырғандар

- Қытайдың мемлекеттік CGTN телеарнасының соңғы мәліметіне сүйенсек, осы күнге дейін вирусты 81151 қытайлық жұқтырған. Оның 3242-сі қаза тапқан (төртеуі Гонконгта, біреуі Тайваньда). 69725 кісі жазылған. 

- Басқа елдерде жұқтырғандардың саны 114880-ге жеткен. Оның 4660-ы ажал құшты. Вирус әлемнің 159 еліне таралып кеткен.
Қазақстандағы жағдай

- Елімізде 36 адамның коронавирус жұқтырғаны ресми түрде тіркелді. Науқастардың 18-і Алматыда, 18-і Нұр-Сұлтанда. 16 наурыздан бастап Қазақстанда төтенше жағдай режимі жарияланды. Ол 15 сәуірге дейін жалғасады.
 
Басқа елдердегі жағдай

- Жаңа коронавирус АҚШ-тың 50 штатына тараған.Науқастардың саны 6420-дан асты. 100-ден астам кісі көз жұмған. Майк Помпеоның айтуынша, Мемлекеттік департаменттің екі қызметкері ауруға шалдыққан. Бірақ ведомство жұмысының тоқтамайтынын мәлімдеді. 

- Ресейде вирус жұқтырғандардың саны 110-нан асты. Індет елдің 26 өңіріне жайлаған. Қазір 109 кісі стационарда жатыр. Ал 16 мыңға жуық адам дәрігерлердің бақылауында. Осы орайда жергілікті билік модульдік инфекциялық ауруханалар салуға дайын екенін айтып отыр. Ел президенті Владимир Путиннің айтуынша, вирусты анықтайтын ресейлік-жапондық тест сәуір айында жасалуы мүмкін.

- Оңтүстік Кореяда ауруға шалдыққандардың саны 8413-ке жеткен, оның 1540-ы жазылған. 84 кісі қаза тапқан. Бұл елде оқу жылының басталуы 23 наурыздан 6 сәуірге дейін шегерілді. 

- Италияда науқастардың саны 31506 болса, оның 2503-і қаза тапқан. Шамамен 2000 кісі жазылған. Осы аптада жергілікті ғалымдар ауруға қарсы вакцинаны сынақтан өткізеді. Егер де сынақ сәтті өтсе, күзде препаратты адамдарға еге бастайды.Бұл елде тұрғындарға басқа елдімекен тұрмақ, көшеге шығуға тыйым салынып, карантин жарияланған: мектептер, жоғарғы оқу орындары, кинотеатр, музей, мейрамханалар және тағы да басқа адам көп жиналатын қоғамдық орындар уақытша жабылды. 

- Германияда аурулардың саны 8500-ден асып,оның 23-і ажал құшты. 

- Түркияда вирусты жұқтырғандардың саны 98-ге жетті. Бүгін 89 жастағы ер адам қаза тапты. Ол вирусты Қытайдан келген әріптесінен жұқтырған.

- Қырғызстанда 3 адамның жаңа коронавирус жұқтырғаны тіркелді. Ресми деректер бойынша,  барлығы да Жалал-Абад облысы Созақ ауданының тұрғындары. Олар Сауд Арабиясынан келіп тексерістен өткеннен кейін, ағзаларынан вирус табылған. 

- Моңғолияда ауруға шалдыққандардың саны 5-ке жетті.

- Өзбекстанда жаңа коронавирус инфекциясын жұқтырғандардың саны 11-ге жеткен. Бұл елде вирус жұқтыру фактісі алғаш рет 15 наурызда тіркелген болатын.

Қытайлық ғалымдар «Фавилавир» деп аталатын препаратқа клиникалық зерттеу жүрзізуді аяқтады. Бұл - коронавирус жұқтырғандардың қызуын басатын дәрі. Елдегі «Жэньминь жибао» басылымының дерегіне сүйенсек,  препаратты қытайлық Zhejiang Hisun Pharmaceutical компаниясы жасайды екен. Зерттеушілер оның науқастарға тигізер зияны жоқ екенін анықтады. 

17 наурызда АҚШ-тың Kaiser Permanente Washington Research институтында  коронавирусқа қарсы вакцина сынақтан өткізіле бастады. Бір ай бойы ғалымдар 45 еріктіге препаратты екі мәрте егіп, олардың денсаулығын бақылайтын болады. Ал Жапонияда Covid-19 инфекциясын жұқтырғандарды «Авиган» деп аталатын дәрімен емдей бастауы мүмкін. 

Еске сала кетсек,, New York Post басылымы АИВ-ке (ВИЧ) қарсы дәрімен жаңа коронавирусты емдеуге болады деп жариялаған болатын. Оның дерегі бойынша, Нью-Джерси тұрғыны осындай дәрі қолданғаннан кейін жазылыпты. Қытай, Таиланд және Жапония елдерінің дәрігерлері науқастарды АИВ-ке қарсы қолданылып жүрген лопинавир және ритонавир деп аталатын препараттармен емдеп шығарған. 

Бірақ бұл дәрі-дәрмектер коронавирусты емдеуге арналған препарат деп ресми түрде мақұлданбады. Вакцина да әзірге жасалмады.  

Қытайлық мамандар малярияға қарсы препарат – хлорохин мен АИВ-ке қарсы Kaletra деп аталатын дәрімен де емдеген. Бұл препараттар протеаз ингибиторлары санатына жататын – дәрілер. Олар вирустың көбеюін тежейді екен. Бұған дейінгі зерттеу нәтижелері көрсеткендей, Kaletra атипиялық пневмонияның қабынуын тоқтатып, коронавирустың көбеюін тежейді. 

Испанияның El Pais басылымының мәліметіне сүйенсек,елде бірінші болып коронавирус жұқтырған 62 жастағы Мигель Анхель Бенитес Kaletra-ны қолданғаннан кейін жазылған екен. 

Таиланд пен Жапонияның дәрігерлері де COVID-19 вирусымен күресте осы препаратты қолданғанын жариялаған болатын. Таиланд елінің медициналық қызметкерлері Kaletra-мен қатар тұмауға қарсы осельтамивирді науқастарға беріп, екі күннен кейін ауруға шалдыққандар құлантаза жазылған екен. 

Ескере кететін жайт, қазір Қытайда лопинавир мен ритонавирдің коронавирусты емдеудегі тиімділігі мен қауіпсіздігі анықталып жатыр. Ал АҚШ-тың кейбір фармацевтикалық компаниялары бұларды ем ретінде қолдануды бастап кеткен.

Табиғат Нұрболат

Індет жайлаған елдерден барлығы жүз мыңдай адам қайтарылмақ

Тіпті өзге елдердің азаматтығын алған бұрынғы қазақстандықтар да елге қайтуға өтініш білдіруде.

29 Наурыз 2020 18:59 4623

Індет жайлаған елдерден барлығы жүз мыңдай адам қайтарылмақ

Фото: mfa.gov.kz

Светлана Чернявскаяның туыс-туғандары отбасымен Ресейге кетіп, солтүстік көршінің азаматтығын алыпты. Алайда бүгінде іргедегі елде COVID-19 өршіп барады: Ресей билігі шектеу шараларын кеш қолға алды. Алпауыт мемлекеттің бірқатар өңірлерінде тек медициналық құралдар ғана емес, азық-түліктің тапшылығы да орын алуда.

«Туыстарым Қазақстан азаматтары болатын. Бірақ Ресейге барғасын, соның азаматтығын алып алды. Бірақ Қазақстанда баспаналары бар. Ал Ресейде жұмысқа орналаса алмады, табыс көздері жоқ. Балаларын оқыту мәселесі де шешілмеген. Қария ата-аналары бар. Енді індет жайлап кеткесін Қазақстанға қайтуды ойлауда. Осында құжат тапсырып, тұрғылықты тұруға ықтияр хат (вид на жительство) алғылары келеді», – дейді Светлана.

Бірақ шекарашылар оларды қазақ еліне кіргізбей қойыпты. Өйткені коронавирустық пандемияға байланысты Ресей азаматтарына Қазақстанға кіруге тыйым салынған, шекара жабық.

«Шекарашылар Ресейдің ішкі паспортымен Қазақстанға кіруге болмайды депті. Сондықтан олар РФ сыртқы шетелдік паспортын (общезаграничный паспорт) рәсімдеуге кірісті, бірақ онысы тек бір айдан кейін ғана қолға тиеді. Егер РФ сыртқы төлқұжатын алса, Қазақстан аумағына кіре алады ма? Олар Қазақстан паспортын да тапсырмаған. Соны пайдалануға бола ма?» – деп сұрайды ол.

Дегенмен, төтенше жағдай аяқталғанша, дипломат болмаса, Ресей азаматтары елге кіре алмайды екен. Оның үстіне Ішкі істер министрлігінің Көші-қон қызметі комитетінің төрағасы Мұрат Қабденов Светлананың туыстары қос азаматтық иеленгеніне назар аудартты.

«Жалпы қолданыстағы «ҚР азаматтығы туралы» заңының 21-бабына сәйкес, өзге мемлекеттің азаматтығын алған адам бірден Қазақстан азаматтығын жоғалтады. Бұл ретте шетелдік азаматтықты иеленген адам сол мезеттен бастап 30 күн ішінде бұл туралы ІІМ-ге немесе еліміздің шетелдік мекемесіне хабарлап, ҚР жеке куәлігі мен паспортын тапсыруға тиіс. Хабарламаған жеке тұлғалар 200 АЕК  (530 мың 200 теңге) айыппұлмен жазаланады. Егер жеке куәлікті не паспортты пайдаланса, тағы 100 АЕК көлемінде (265 мың 100 теңге) айыппұл салынады», – дейді Мұрат Қабденов.

Қазіргі кезде шетелде оқып жатқан «болашақтықтар» және басқа да студенттер, барлық турис Қазақстан Үкіметінен өздерін эвакуациялауды сұрап жатыр.

Әния Құрманбаеваның қызы Аружан елордадағы ҚазМЗУ студенті екен, академиялық мобильділік аясында Болон университетінде оқуын жалғастыруға кетіпті. Шешесі биліктен қызын және Италиядағы барлық студенттерді елге әкелуді сұрайды.

Осы орайда Сыртқы істер министрлігі осы елдегі барлық қазақстандық жастарды және азаматтарды Италиядағы консулымыз Алмат Абжановқа +39 334 173 7929 нөмірі бойынша WhatsApp арқылы хабарласуға шақырды. Бұл құтқару іс-қимылдарын үйлесімді жүргізу үшін қажет. Әйтпесе, бір шәкірт уақытында әрекет етпей тыс қалса, оған ұшақ жіберу шығынды болмақ.

«Менің ұлым Заманбек Испанияның Castilla-La Mancha университетінің 1-курсында оқиды. Испанияда студенттеріміз жетерлік, тек осы университетте ғана шамамен 30-ы оқиды. Биылғы 16 наурыздан бастап олардың барлығы қашықтан оқытуға көшіріліпті. Жергілікті студенттер үйлеріне қайтты. Біздің жастар да елге оралмақ болған. Алайда барлық авиақатынастар тоқтатылды. Жатақханалар карантинге жабылған. Көшеде жүру қауіпті бола бастады. Өйткені жергілікті жұрт «кеселді әкелген – қысықкөздер» деп қытайға жүзі ұқсастардың бәріне тиіседі, қысым көрсететінді шығарған. Дүкендердің сөрелері бос, азық-түлік қалмаған», – дейді Гүлбаршын.

Еліміздің сыртқы саясат ведомствосы Испания корольдігінен де азаматтарымыз эвакуацияланып жатқанын жеткізді. Бұл үшін қолжетімді халықаралық рейстер пайдаланылуда екен.

«Күн сайын Испаниядағы Қазақстан елшілігі сондағы қазақстандықтарға арналған бағдарлар тізімін әзірлейді. Castilla-La Mancha университетінде біздің 49 студент оқиды. Оның 26-сы 19 наурызға дейін өз бетімен және төл қаржысына елге ұшып кеткен. Қазақстандық студенттер жатақханадан қуылмау үшін Испаниядағы елшілігіміз ЖОО басшыларымен жұмыс жүргізуде. Университет жатақханасы олар үшін жабылмайтын болды. СІМ азаматтарымызды эвакуациялау мәселелерін ары қарай пысықтауда. Қай елден әкетуді ел Үкіметі шешеді», – деді сыртқы істер министрі Мұхтар Тілеуберді.

Кеше, 28 наурызда Испаниядан Отанға 150 азамат оралды. Олардың көпшілігі Барселона әуежайында жиналып, Минск арқылы Нұр-Сұлтан қаласына әкелінді. Келе сала, Хилтон қонақүйіне түсіріліп, бақылауға алынған. Тағы бір бөлігі Испаниядан Алматыға аттанды.

Жатжұрттарда жүрген барлық Қазақстан азаматтарына консулдық есепке тұруға кеңес беріліпті. Бұл дипломаттарға отандастарымызды эвакуациялау орны туралы дер кезінде хабарлауға мүмкіндік береді. Олар үшін Whatsapp чаты ұйымдастырылған көрінеді.

СІМ дерегінше, биылғы наурыз айының басында коронавирус тіркелген шет елдерде 95 мың қазақстандық болды. Оның 40 мыңдайы – АҚШ-та, 35 мыңы – Кореяда, 5,1 мыңы БАӘ-де, 5 мыңы – Германияда, 3 мыңы – Ұлыбританияда, 1,8 мыңы – Италияда, 1 мыңдайы – Францияда. Көбі студенттер, табыс іздеген еңбек мигранттары, туристер мен бизнесмендер.

Сонымен қатар қазақстандық дипломаттар Әмірліктердегі 801 қазақстандыққа елге оралуға көмек көрсетті. Кесел құрсауында қалған басқа елдерден де қазақстандықтар құтқарылуда.

Бұл іске еліміздің армиясы тартылған: Қорғаныс министрлігінің әскери-көлік авиациясы өз мүмкіндіктері арқылы қазақстандықтарға әлемнің әр түрлі өңірлерінен оралуға қолұшын беріп жатыр.

Франция, Германия және басқа да жерлерде тұрғылықты тұрып жатқан қазақстандықтар уақытша елге оралуға тілек білдірген.

Шетелдегі қазақстандық елшілік қызметкерлері отандастар «санағын» жүргізуді жалғастыруда. Олар кезіккен мәселелер зерделенуде.

Жанат Ардақ

Коронавирус: әлем бойынша 25 наурыздағы соңғы жаңалықтар

Қырғызстан астанасы Бішкек қаласында бүгіннен бастап коменданттық сағат енгізіледі. Польша депутаттары 27 наурыздан бастап қашықтықтан жұмыс істеуге көшеді. Соңғы мәлімет бойынша, барлық елдердегі вирус жұқтырғандардың саны 400 мыңнан асып кеткен. 

25 Наурыз 2020 13:37 2964

Коронавирус: әлем бойынша 25 наурыздағы соңғы жаңалықтар

Қаза тапқандар мен жұқтырғандар 

Қытайдың мемлекеттік CGTN телеарнасының соңғы мәліметіне сүйенсек, осы күнге дейін вирусты 81846 қытайлық жұқтырған. Оның 3287-сі қаза тапқан (төртеуі Гонконгта, екеуі Тайваньда). 73650 кісі аурудан айыққан. Басқа елдерде вирус жұқтырғандардың саны 320 мыңнан асқан. Вирус әлемнің 160-тан астам еліне таралып кеткен. 

Қазақстандағы жағдай

Елімізде 79 адамның коронавирус жұқтырғаны ресми түрде тіркелді. Науқастардың 31-і Алматыда, 41-і Нұр-Сұлтанда, 2-еуі Қарағандыда, 1-еуі Алматы облысында, тағы 1-еуі Ақтөбе облысында, 1-еуі Шымкентте, 1-еуі Солтүстік Қазақстан облысында, 1-еуі Жамбыл облысында. 16 наурыздан бастап Қазақстанда төтенше жағдай режимі жарияланды. Ол 15 сәуірге дейін жалғасады. Ал 19 наурыздан бастап осы екі қала карантинге жабылды.

Басқа елдердегі жағдай

АҚШ-тағы Гарвард университетінің президенті Лоуренс Бэкоу мен оның жұбайы ауруға шалдыққанын мәлім етті. Бұған дейін президент Дональд Трамптың жұбайы Мелания Трампқа коронавирусты анықтайтын сараптама жасалып, оның сау екені анықталған болатын. Вашингтон губернаторы Джей Инсли Covid-19 инфекциясының таралуын тежеу мақсатында тұрғындарға екі аптадай үйден шықпауға кеңес берді. Жалпы, елдегі науқастардың саны 53000-нан, қаза тапқандардыкі 703-тен асты. Осы орайда Құрама Штаттар бірқатар елдің азаматтарына виза беруді уақытша тоқтатып тастады. 

Ресейде вирус жұқтырғандардың саны 495-ке жетіп,бір адам қайтыс болды. 22 кісі аурудан айыққан. 93 мың тұрғын қазір дәрігерлердің бақылауында. Ресми дерек бойынша, науқастар індет өршіп тұрған елдерден келген. Олар ауруханадағы арнайы бокстарға жатқызылды. Ресейлік депутат Василий Власов карантин уақытында тұрғындарды коммуналдық төлемдерден босатуды ұсынды. Тиісті құжатты елдің құрылыс министрі Владимир Якушев қарастырып, жақын күндері шешімін айтады.

Еске сала кетсек, 19 наурызда ресейлік ғалымдар коронавирус геномын анықтаған. Медицина ғылымдарының докторы Дмитрий Лиозновтың айтуынша, генетикалық сараптама вирус эволюциясын болжауға және вакцина жасауға зор септігін тигібек. Бұл мәлімет Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы мен жаһандық зерттеу топтарының деректер базасына жіберіледі. Жергілікті билік 18 наурыз бен 1 мамыр аралығында шетелдіктердің елге келуіне шектеу қойды.

Қырғызстан астанасы Бішкек қаласында 25 наурыздан бастап коменданттық сағат енгізілді. Ал бұған дейін бірқатар ауданда төтенше жағдай режимі жарияланды. Нақтырақ айтқанда, мұндай режим 25 наурызда Ош, Джалал-Абад қалаларында, Ош облысының Ноокат, Қара-Сүй аудандарында және Созақ аудандарында енгізілді. Елдегі науқастардың саны 42-ге жеткен. Басым бөлігі Сауд Арабиясы мен Кувейттен келген екен. Қазір олар тиісті ем қабылдап жатыр. 19 наурыздан бастап жергілікті билік шетелдіктердің елге кіруіне тыйым салды. 

Оңтүстік Кореяда ауруға шалдыққандардың саны 9100-ден асқан, оның 3700-ден астамы жазылды. 126 кісі қаза тапқан. Бұл ел эпидемиологиялық қауіптің ең жоғарғы деңгейін жариялады. Әсіресе Тэгу қаласы мен Кенсан-Пукто провинциясының үш қаласы апат аймағы деп жарияланды. Мектептердің жұмысы тағы да 6 сәуірге дейін шегерілді. Жергілікті билік алдағы 15 күнде тұрғындарды үйден шықпауға шақырды. Ресми деректерге сүйенсек, Оңтүстік Кореяда осы күнге дейін коронавирусты анықтайтын 300 мыңдай тест жүргізіліпті. 

Италияда науқастардың саны 69176-дан асты, оның 6820-сы қаза тапқан. Жергілікті биліктің дерегі бойынша, вирустан қаза табу фактілері күрт көбейе түскен. 30 мың науқас Ломбардияда тіркелген, мұндағы ауруханаларда орын тапшы. Сарапшылардың айтуынша, Италиядағы халықтың 23 пайызы - жасы 65-тен асқандар. Коронавирус кесірінен қайтыс болғандардың осы елде басқа еуропалық елдерге қарағанда көп болуы осыған байланысты деген пікірде мамандар. Ал кейбіреулерінің сөзінше, бұған вирусты анықтайтын сараптамалардың дұрыс жүргізілмеуі себеп болып отыр.

Иранда аурулардың саны 25 мыңға жетіп,оның шамамен 2000-ы ажал құшты. 8913 кісі ем-дом қабылдап жазылды. 

Түркияда вирусты жұқтырғандардың саны 1872-ге жетіп, 44 адам қайтыс болған. 18 наурызда ел президенті Реджеп Тайып ердоған коронавирус салдарымен күреске 15,5 млрд доллар бөлген болатын. 

Польшада науқастардың саны 774-ке жетіп, 9 адам қайтыс болды. Жергілікті билік шекараны жауып, елге келушілерді 14 күндік карантинге жатқызып жатыр. 27 наурыздан бастап парламент депутаттары қашықтықтан жұмыс істеуге көшеді. Нақтырақ айтқанда, отырысқа тек санаулы заң шығарушы қатысса, қалғандары қашықтықтан бақылайтын болады.

Коменданттық сағат енгізген елдер: Албания, Германия (Миттертайх қаласы), Грекия, Сербия, Францияның бірқатар қалалары, Сенегал, ОАР, Эквадордың бірқатар провинцияларында, Египет, Иордания, Ирак, Кувейт,Мавритания, Палестина, Сауд Арабиясы, Тунис, Шри-Ланка. 

Еске сала кетсек, дейін қытайлық ғалымдар «Фавилавир» деп аталатын препаратқа клиникалық зерттеу жүрзізуді аяқтады. Бұл – коронавирус жұқтырғандардың қызуын басатын дәрі. Елдегі «Жэньминь жибао» басылымының дерегіне сүйенсек,  препаратты қытайлық Zhejiang Hisun Pharmaceutical компаниясы жасайды екен. Зерттеушілер оның науқастарға тигізер зияны жоқ екенін анықтады.  

Ал 17 наурызда АҚШ-тың Kaiser Permanente Washington Research институтында  коронавирусқа қарсы вакцина сынақтан өткізіле бастады. Бір ай бойы ғалымдар 45 еріктіге препаратты екі мәрте егіп, олардың денсаулығын бақылайтын болады. Ал Жапонияда Covid-19 инфекциясын жұқтырғандарды «Авиган» деп аталатын дәрімен емдей бастауы мүмкін.

11 наурызда Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы жаңа коронавирус індетін пандемия деп таныған болатын. Қазір ұйым ауру симптомдары жасырын адамдардан вирустың қалай жұққанын зерттеп жатыр. 

Табиғат Нұрболат